یعنی چه
واژه جسدا به معنای به شکل کالبد، به صورت بدنی بیجان یا جثهای فاقد روح است. این کلمه در واقع شکل منصوب و تنویندار واژه عربی جسد است که در زبان و ادبیات فارسی برای اشاره به حالت جسمانی بیروح یا پیکر مادی به کار میرود.
تلفظ
این واژه به صورت جَسَداً (تلفظ: jasadan) خوانده میشود که شامل فتحه روی حروف جیم و سین، و تنوین نصب روی الف پایانی است.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این مدخل دقیقاً واژه ۴ حرفی «جسدا» است که به عنوان معادل کالبد بیروح یا مجسمه بیجان کاربرد دارد.
به انگلیسی
برای انتقال مفهوم جسدا در زبان انگلیسی، بسته به سیاق متن از عباراتی که به جنبه مادی، فیزیکی یا پیکره بیروح اشاره دارند استفاده میشود.
به عربی
این کلمه خود ریشه خالص عربی دارد (از ریشه ج-س-د) و در لغت عرب به معنای ساختار بدنی انسان یا پیکر بیجان در تقابل با روح استعمال میشود.
به فارسی
در برگردان یا جایگزینی این واژه با کلمات اصیل فارسی، میتوان از تعابیری همچون «تنواره»، «پیکری» یا ترکیب قیدی «کالبداً» و «به صورت بدنی بیجان» استفاده کرد.
در قرآن
این واژه با همین رسمالخط ۴ بار در قرآن کریم به کار رفته است. در فرهنگ قرآنی، جسد به بدنی گفته میشود که فاقد روح و عقل باشد؛ مانند آیه ۸۸ سوره طه در وصف گوساله سامری (عِجْلًا جَسَدًا) و آیه ۳۴ سوره ص درباره آزمون حضرت سلیمان و افکندن کالبدی بیروح بر تخت او.
نماد چیست
در ادبیات و فرهنگ اسلامی، جسدا نماد پوسته ظاهری بدون حقیقت درونی، دنیای فانی، مادیتِ صرف و جلوههای فریبندهای است که از درون تهی و فاقد جان، عقل یا معنویت هستند؛ همانگونه که گوساله سامری ظاهری فریبنده و صدا داشت اما بیپیکر و بیروح بود.
جمعبندی و توضیح کامل جسدا
واژه جسدا در اصل صورتی قیدی و تنویندار از واژه عربی جسد است که وارد ادبیات فارسی شده و معنای به صورت کالبد، پیکری بیروح یا جثهای فاقد جان را افاده میکند. این کلمه در ساختار زبانی برای توصیف حالتهایی به کار میرود که در آن تنها فیزیک و مادیّتِ محض یک موجود جلوهگر است و روحی در آن جریان ندارد.
در فرهنگ معارف و قرآن کریم، این واژه اهمیت ویژهای دارد و دقیقاً چهار بار تکرار شده است. در تمام این کاربردها، جسدا به مجسمهها یا کالبدهایی اشاره دارد که علیرغم داشتن شکل فیزیکی یا حتی تولید صدا (مانند گوساله سامری)، فاقد حیات حقیقی، درونمایه الهی و عقل هستند. از این رو، در اصطلاحات کنایی و نمادین، نشانه بتپرستی، ظاهرگرایی و فانی بودن دنیاست.