یعنی چه
مکیال در لغت به معنی ابزار و ظرفی است که برای پیمودن و اندازهگیری حجم یا وزن غلات، حبوبات و مایعات به کار میرود و مجازاً به عنوان معیار و مقیاس سنجش نیز استفاده میشود.
تلفظ
این واژه در زبان فارسی و عربی به کسر میم و سکون کاف یعنی به صورت «مِکْیال» تلفظ میشود.
در جدول
پاسخ متداول در جدول برای طراحان سوال، خود واژه «مکیال» (۵ حرف) یا مترادفهای آن مانند «پیمانه» و «کیل» است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به کاربرد، از واژههای Measure برای معیار عمومی و Measuring cup یا Measuring vessel برای ظرف پیمانه استفاده میشود.
به فارسی
برابرهای واژگانی مکیال در زبان فارسی شامل پیمانه، کیل، ترازو، ظرف سنجش، معیار و مقیاس است که برای اندازه گرفتن اجناس به کار میروند.
در قرآن
واژه «المکیال» عیناً ۲ بار در قرآن کریم (آیات ۸۴ و ۸۵ سوره هود) در داستان حضرت شعیب (ع) آمده است که در آن قوم به وفای در پیمانه و دوری از کمفروشی فرمان داده شدهاند: «وَلَا تَنْقُصُوا الْمِكْيَالَ وَالْمِيزَانَ».
نماد چیست
مکیال در فرهنگ اسلامی و متون ادبی، در کنار «میزان» (ترازو)، نماد آشکار عدالت اقتصادی، امانتداری در معامله، انصاف و پرهیز از فساد مالی و کمفروشی به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل مکیال
واژه مکیال یک اسم آلت (ابزار) از ریشه عربی «ک-ی-ل» است که به طور گسترده وارد زبان و ادبیات فارسی شده است. این واژه در اصل به معنای پیمانه و هر نوع ظرفی است که غلات، حبوبات یا مایعات را با آن وزن و پیمانه میکنند. جمع تکسیر این واژه در زبان عربی «مکاییل» و همخانوادههای آن واژههایی چون کیل، کیال و مکیله هستند.
این واژه در فرهنگ و اخلاق اسلامی جایگاه ویژهای دارد؛ چرا که در قرآن کریم صراحتاً در کنار میزان (ترازو) قرار گرفته و مسلمانان را به برقراری قسط و عدل در معاملات فرا میخواند. نهی از نقصان در مکیال، مایه قوام دادوستد عادلانه و نماد پرهیز از کمفروشی و رعایت دقیق حقالناس است.
در ادبیات مذهبی شیعه نیز این واژه کاربردی استعاری یافته است؛ برای نمونه در کتاب نامآور «مکیال المکارم»، از این واژه به عنوان پیمانهای برای سنجش فضایل، برکات و تکالیف یاد شده است که نشاندهنده ترادف معنوی آن با واژههای معیار و مقیاس است.