یعنی چه
این عبارت به معنای انجام دادن کار یا تقسیم کردن چیزی به صورت کاملاً برابر و متساوی در میان چند نفر یا چند موقعیت است، به طوری که هیچگونه اولویت، رجحان یا تفاوتی میان آنها وجود نداشته باشد.
تلفظ
تلفظ صحیح بخش عربی این عبارت «عَلَی السَّوِیَّة» با فتح عیْن و لام، فتح سّین و کسر و تشدید واو و فتح یای مشدد است.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این عبارت با توجه به تعداد حروف خواسته شده میتواند خود ترکیب یا مترادفهایی مثل «بالسویه» و «مساویاً» باشد.
به انگلیسی
در متون عمومی از واژه equally و در مکاتبات رسمی و حقوقی از اصطلاحات تخصصیتر مانند pari passu استفاده میشود.
به عربی
این عبارت خود ریشه در زبان عربی دارد و در متون معاصر عربی نیز به صورتهای همخانواده برای بیان مفهوم برابری مطلق به کار میرود.
به فارسی
برگردان دقیق و اصیل فارسی این قید مرکب، کلماتی مانند «بهیکسان»، «برابروار» یا «همپایه» است که همان مفهوم نفی تبعیض را میرسانند.
در قرآن
خود ترکیب «علیالسویه» در متن قرآن وجود ندارد؛ اما واژههای همریشه آن مانند «سَواء» بارها استفاده شدهاند؛ مانند آیه ۶ سوره بقره که میفرماید: «سَوَاءٌ عَلَیْهِمْ أَأَنْذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ» (برای آنان یکسان است که بیمشان دهی یا نه).
نماد چیست
در مفاهیم اخلاقی و حقوقی، این عبارت نماد بارز بیطرفی کامل، ترازوی عدالت دوقلو و علامت ریاضی مساوی ($=$) است که هرگونه اولویتبخشیِ ناعادلانه را نفی میکند.
جمعبندی و توضیح کامل به طور علی السویه
عبارت «بهطور علیالسویه» یک قید مرکب ترکیبی از زبانهای فارسی و عربی است که در متون رسمی، حقوقی، فقهی و ادبیات کهن به وفور دیده میشود. معنای محوری این اصطلاح، تقسیم، رفتار یا وضعیتی است که در آن میان طرفین هیچ تفاوتی وجود ندارد و سهم یا برخورد با همه کاملاً برابر، یکسان و بدون کوچکترین تبعیض یا ارجحیتی صورت میگیرد.
ریشه این عبارت به واژه عربی «سوی» بازمیگردد که مفاهیمی چون اعتدال، همسطحی و برابری ارزش را در خود دارد. اگرچه خود این ترکیبِ بخصوص در قرآن کریم ذکر نشده، اما مفهوم عمیق آن یعنی برابری انسانها و اجرای عدالت، پایه و اساس تعالیم دینی و قرآنی است و واژههای همخانواده آن مانند «سواء» در آیات متعددی با مفهوم یکسانی به کار رفتهاند.
امروزه در زبان فارسی، این کلمه بیشتر کاربرد اداری و حقوقی دارد؛ برای مثال هنگامی که ارث، اموال یا وظایفی میان چند نفر «بهطور علیالسویه» تقسیم میشود، بدین معناست که سهم هر فرد کاملاً مشاع و مساوی با دیگران است. این اصطلاح در حقیقت نمادی از بیطرفی کامل و حاکمیت نگاه عادلانه در مناسبات انسانی به شمار میرود.