یعنی چه
درمنه نام مجموعهای از گونههای جنس Artemisia است که بیشتر در مناطق خشک و بیابانی میروید. این گیاه بوتهای و معطر، طعمی بسیار تلخ دارد و در طب سنتی به عنوان کرمکش، تببر و ضدعفونیکننده کاربرد دارد. همچنین در گذشته از ساقههای خشک آن به عنوان جارو یا سوخت استفاده میشده است.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه در زبان فارسی به صورت دَرمَنه (darmaneh) است.
در جدول
پاسخ دقیق عبارتیِ این سوال در جدول «گیاه درمنه» با ۹ حرف است. از دیگر کلمات مشابه در جدول میتوان به شیح (۳ حرف) و برنجاسف (۷ حرف) اشاره کرد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به نوع گونه، از واژههای Wormwood یا Mugwort استفاده میشود و به گونههای بیابانی آن Sagebrush میگوینب. نام علمی و جهانی این سرده Artemisia است.
به عربی
در زبان و طب سنتی عربی، به این گیاه بوتهای و تلخ «شَیْح» میگویند.
به ترکی
در زبان ترکی برای اشاره به این گیاه بیابانی از واژه «یوشان» (Yavşan / Yuvşan) یا «pelin otu» استفاده میشود.
به فارسی
واژه درمنه کاملاً فارسی و باستانی است. از مترادفها و نامهای دیگر آن در زبان فارسی میتوان به برنجاسف، گندواش، خنجک، علف جاروب و ورک اشاره کرد. طبق پژوهشهای واژهشناسی و لغات شاهنامه، این کلمه با واژه «درمان» همریشه بوده و از ریشه اوستایی «دَرو» (Darva) به معنی دوا و شفا گرفته شده است.
نماد چیست
درمنه در ادبیات فارسی به دلیل بیارزش بودن ظاهری مال دنیا و رویش در بیابان، نماد قناعت، فقر و تهیدستی است (مانند شعر نظامی: چون درمنه درم ندارد هیچ). همچنین در فرهنگ عامه و باورهای باستان، بوی تند آن نماد محافظت، دفع چشمزخم و دور کردن شیاطین و جانوران موذی به شمار میرفته است.
جمعبندی و توضیح کامل گیاه درمنه
گیاه درمنه که با نام علمی Artemisia شناخته میشود، یکی از مهمترین و آشناترین بوتههای پایا و معطر در مناطق خشک و بیابانی ایران است. این گیاه از تیره کاسنیان بوده و به دلیل داشتن طعمی بسیار تلخ و بویی نافذ، از دیرباز در طب سنتی به عنوان یک داروی شاخص برای کرمکشی، کاهش تب و ضدعفونی کردن بدن مورد استفاده قرار میگرفته است. ساقههای خشک آن نیز در گذشته به عنوان سوخت یا علف جاروب کاربرد داشته است.
از نظر ریشهشناسی، درمنه واژهای اصیل و باستانی است که با کلماتی چون «درمان» و «دارو» همخانواده بوده و به ویژگیهای شفابخش آن اشاره دارد. در فرهنگ و ادبیات فارسی، این گیاه به دلیل زیست سخت در کویر نمادی از مقاومت، تلخی روزگار و قناعت است و در میان عامه مردم نیز باورهایی مبنی بر خاصیت دفع چشمزخم و دور کردن موجودات پلید به وسیله بوی تند آن وجود داشته است.