یعنی چه
واژه مکروب در لغت به معنای انسان غمگین، محزون و دلشکسته است؛ یعنی کسی که بار سنگینی از اندوه (کرب) را بر دوش میکشد.
تلفظ
این واژه به صورت مَکْرُوب تلفظ میشود و نباید آن را با واژه فرانسوی مِیکروب اشتباه گرفت.
در جدول
در جدولهای متقاطع، مکروب به عنوان پاسخ ۵ حرفی برای راهنماهای «غمگین»، «اندوهناک» یا «دچار غصه شدید» کاربرد دارد.
به انگلیسی
معادلهای انگلیسی این واژه نشاندهنده حالت روحی فردی است که تحت فشار شدید عاطفی یا غصه قرار دارد.
به عربی
این واژه خود ریشه عربی دارد و اسم مفعول از مصدر «کَرب» است که در خود زبان عربی نیز به همین معنا به کار میرود.
به فارسی
برابرهای اصیل و رایج فارسی برای این کلمه شامل واژههایی چون غمناک، افسردهدل، دلشکسته و دژم است.
در قرآن
خود کلمه «مکروب» در متن قرآن نیست؛ اما ریشه سه حرفی آن یعنی «ک-ر-ب» در آیاتی مانند آیه ۷۶ سوره انبیاء به صورت «الْکَرْبِ الْعَظِیمِ» (اندوه بزرگ) آمده است.
نماد چیست
در ادبیات و فرهنگ مکتوب، این واژه نماد انسان داغدیده، مظلوم یا گرفتاری است که راه فراری از غصههای درونی خود ندارد.
جمعبندی و توضیح کامل مکروب
واژه «مَکروب» یک صفت فصیح و ادبی با ریشه عربی است که در لغتنامههای معتبری نظیر دهخدا و معین به معنای غمگین، اندوهناک و دلتنگ معنا شده است. این کلمه اسم مفعول از ریشه «کرب» به معنای حزن و غصه شدید است و در شعر و متون کهن فارسی برای توصیف احوال انسانهای گرفتار رنج و ابتلا به کار رفته است.
یکی از نکات بسیار مهم در بررسی این واژه، تمایز قطعی آن با واژه وامگرفته از فرانسوی یعنی «میکروب» (Microbe) است. مکروب یک اصطلاح کاملاً روحی و روانشناختی به معنای افسردهدل است، در حالی که میکروب به ریزسازوارهها و عوامل بیماریزا اشاره دارد و این دو صرفاً در ظاهر املایی عامیانه ممکن است اشتباه شوند.