یعنی چه
واژهٔ صفّار (با تشدید ف) در زبان فارسی به معنی مسگر یا رویگر است؛ یعنی کسی که با فلزات زردرنگ و سرخ مانند مس و برنج کار میکند و از آنها ظروف و اشیاء مختلف میسازد. این واژه در تاریخ ایران به دلیل شغل اولیهٔ یعقوب لیث صفار، سرسلسلهٔ دودمان صفاریان، شهرت زیادی دارد.
مترادف
واژههای مسگر و رویگر دقیقترین هممعنیهای این کلمه در حرفهٔ فلزکاری سنتی هستند.
متضاد
برای این کلمه به دلیل ماهیت شغلی و اسمی آن، متضاد مستقیم و معنایی در زبان فارسی وجود ندارد.
تلفظ
این کلمه به صورت صَفّار (فتح صاد و تشدید فاء) تلفظ میشود. قابل ذکر است که اگر به صورت صُفار (ضم صاد و بدون تشدید) خوانده شود، واژهای عربی به معنی زرداب یا بیماری یرقان است.
در جدول
پاسخ معمول در جدول برای این واژه، خود کلمهٔ «صفار» با ۴ حرف یا معادلهای آن نظیر «مسگر» است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این شغل از واژه Coppersmith (سازنده ظروف مسی) استفاده میشود.
به عربی
این کلمه اصل عربی دارد و از ریشه «ص ف ر» به معنی مس یا برنج گرفته شده است و در عربی نیز به همین معنی یا النحاس به کار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل صفار
واژهٔ صَفّار ریشه در زبان عربی دارد و بر وزن مبالغه (فَعّال) از ریشه «ص ف ر» ساخته شده است که در اصل به معنای کار با مس و برنج یا فلزات زرد صیقلخورده است. این واژه در فرهنگ و تاریخ ایران جایگاه ویژهای دارد، چرا که یادآور یعقوب لیث صفار، بنیانگذار سلسلهٔ صفاریان است؛ عیار و جوانمردی که ابتدا به شغل رویگری مشغول بود و سپس بر علیه ستم خلفای عباسی قیام کرد.
در لغتنامههای معتبر فارسی نظیر دهخدا و معین، صفار دقیقاً به معنای مسگر و رویگر ثبت شده است. اگرچه ریشه این کلمه با مفاهیمی چون «صفر» (تهی) یا «صفراء» (زردی و بیماری) در عربی همخانواده است، اما کاربرد اصلی آن در فارسی به عنوان یک صفت شغلی و شریف در دنیای صنایع دستی و فلزکاری سنتی شناخته میشود.