یعنی چه
این اصطلاح ترکیبی به باطن یا جانی اشاره دارد که به دلیل تجربه ظلم، آسیب یا مرگ ناگهانی، سرشار از دشمنی و کینه شده و تمایل شدیدی به تلافی و صدمه زدن به دیگران دارد.
تلفظ
تلفظ واژه به صورت رُوح (روح / rūh) همراه با کسره اضافه به کلمهٔ کینهتوز (kine-tūz) است.
در جدول
در پاسخ به سوالات طراحان جدول برای عبارت «روح کینهتوز»، خود این ترکیب دارای ۱۰ حرف مجزا است. همچنین واژههایی مانند حقود یا شبح انتقامجو نیز ممکن است مد نظر باشند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی و ادبیات وحشت یا اسطورهشناسی، این مفهوم دقیقاً معادل Vengeful spirit یا Vengeful ghost است که به ارواح بازگشته برای انتقام اشاره دارد.
به فارسی
معادلها و ترکیبات هممعنی فارسی آن شامل روح انتقامخواه، جانِ کینهور، روانِ پرکینه و شبح عداوتگر است.
در قرآن
ترکیب وصفی «روح کینهتوز» به طور مستقیم در قرآن کریم نیامده است. با این حال، مفهوم کینهتوزی و وجود دشمنی در دلها در آیاتی مانند آیه ۱۰ سوره حشر با واژه «غِلّ» مطرح شده و از آن نهی گردیده است؛ جایی که مؤمنان دعا میکنند: «وَلَا تَجْعَلْ فِي قُلُوبِنَا غِلًّا لِّلَّذِينَ آمَنُوا».
نماد چیست
در ادبیات، اخلاق و فرهنگ عامه، روح کینهتوز نمادی از تجسم باطنی خشم و تاریکی درون انسان است. در تمثیلهای سنتی، شتر به عنوان نماد کینهتوزی شناخته میشود و در اساطیر مدرن سینمایی، کلاغ یا شبح زنجیربرگردن نماد این مفهوم هستند.
جمعبندی و توضیح کامل روح کینه توز
عبارت «روح کینهتوز» یک واژهٔ مستقل یا اصطلاح ثبتشده در لغتنامههای کهن فارسی نیست، بلکه یک ترکیب وصفی معاصر و معنایی است. این ترکیب از واژه عربی «روح» (به معنی جان و نفس) و کلمه فارسی «کینهتوز» (از ریشه توختن/توزیدن به معنای تقاص گرفتن و تلافی کردن) شکل گرفته است. در کاربردهای امروزی، این اصطلاح علاوه بر توصیف انسانهای پرکینه، غالباً به عنوان ترجمهای برای مفاهیم اسطورهای و سینمایی غربی و آسیای شرقی (مانند ارواحی که به خاطر مرگ ظالمانه برای انتقام بازمیگردند) استفاده میشود.
از نظر اخلاقی و دینی، اگرچه خود این ترکیب در متون مقدس وجود ندارد، اما صفت کینهورزی به شدت نکوهش شده است. در قرآن کریم از کینه با عنوان «غِلّ» یاد شده و پاک بودن دل از آن، ویژگی مؤمنان راستین شمرده شده است. در ادبیات عرفانی نیز این حالت باطنی، نمادی از اسارت در چنگال نفس امّاره و خشم مهارنشده تلقی میشود.