یعنی چه
واژه استر عمدتاً به دو معنی به کار میرود: نخست، جانوری بارکش و عقیم که از جفتگیری خر نر و اسب ماده متولد میشود و به آن قاطر میگویند. دوم، شکل دیگری از واژه آستر که به معنای لایه درونی و پوشش زیرین لباس یا پارچه است. همچنین اِستر نام یکی از ملکههای معروف در متون تاریخی و دینی است.
هم خانواده
با توجه به ریشه واژه در معنای پوشش، کلماتی مانند آستر، ستر و ساتر با آن همگروه پنداشته میشوند؛ هرچند در معنای جانوری (قاطر)، این واژه یک اسم جامد ایرانی اصیل است و همخانواده اشتقاقی عربی ندارد.
ریشه
این واژه ریشه در زبانهای ایرانی باستان و سانسکریت دارد. در زبان سانسکریت به صورت «اَسوَتَره» (Asvatara) بوده که بخش نخست آن یعنی «اَسوا» به معنی اسب است و سیر تحول آن از فارسی میانه به فارسی نو رسیده است.
جمله سازی
تلفظ
این کلمه بسته به معنا دارای سه تلفظ است: اَستَر (Astar) برای جانور بارکش، آستَر (Āstar) برای لایه درونی لباس، و اِستَر (Ester) برای نام خاص ملکه یا اصطلاحات علمی.
در جدول
در جدولهای متقاطع، کلمه استر به عنوان پاسخ چهار حرفی برای راهنمای «قاطر» یا «چارپای بارکش» استفاده میشود.
به انگلیسی
بسته به زمینه متن، معادلهای انگلیسی متفاوتی دارد؛ برای حیوان از Mule، برای لایه پارچه از Lining و برای نام شخص از Esther استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی به استر (حیوان)، «بَغْل» (با جمع بِغال) یا «قاطر» میگویند که در قرآن کریم نیز واژه البغال ذکر شده است. برای لایه لباس نیز کلمه «بطانة» به کار میرود.
معنی انگلیسی/خارجی
واژه اِستر (Ester) در اصطلاحات علمی و شیمی بینالمللی به دستهای از ترکیبات آلی حاصل از واکنش اسیدها و الکلها اطلاق میشود که بوی خوشایندی دارند. همچنین نام زنانه Esther در فرهنگ غربی ریشه در همان شخصیت تاریخی ملکه استر دارد.
جمعبندی و توضیح کامل استر
واژه «استر» در زبان فارسی یک واژه چندمعنایی و کهن است که در رایجترین کاربرد خود به جانور بارکش دورگهای اشاره دارد که از جفتگیری خر نر و اسب ماده به وجود میآید. این حیوان به دلیل قدرت بدنی بالا و لجاجت خاص خود، در ادبیات و فرهنگ عامه نماد سختکوشی و گاه یکدندگی است. معادل عربی این واژه یعنی «بغال» در قرآن کریم نیز به عنوان یکی از نعمتهای الهی برای حملونقل انسان ذکر شده است.
علاوه بر معنای جانوری، این کلمه به صورت «آستر» برای اشاره به لایه داخلی لباس و پارچه نیز به کار میرود که وظیفه محافظت یا زیبایی بیشتر پوشاک را بر عهده دارد. همچنین در متون تاریخی و دینی، «اِستر» نام یک ملکه یهودی است که کتابی نیز به نام او در عهد عتیق وجود دارد.
در دنیای مدرن و اصطلاحات علمی، واژه «اِستر» به عنوان یک وامواژه انگلیسی در دانش شیمی شناخته میشود که به ترکیبات معطر آلی اشاره دارد. این تنوع معنایی باعث شده که استر یکی از کلمات پرکاربرد در طرح سوالات جدول و معماهای لغوی فارسی باشد.