یعنی چه
عبارت «لیل و نهار» از دو واژه عربی «لیل» به معنای شب (تاریکی از غروب تا سپیدهدم) و «نهار» به معنای روز (روشنایی از طلوع تا غروب خورشید) تشکیل شده است. این ترکیب در زبان فارسی برای اشاره به کل شبانهروز، تداوم بیوقفه زمان و گذشت روزگار به کار میرود.
جمله سازی
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، در پاسخ به راهنمای «شب و روز» یا «شبانهروز»، واژه ۸ حرفی «لیل و نهار» مد نظر قرار میگیرد.
به انگلیسی
برای بیان مفهوم شبانهروز یا فعالیت مداوم در زبان انگلیسی از اصطلاحات فوق استفاده میشود.
به عربی
این ترکیب اصالتاً عربی است و در این زبان نیز به صورت معرفه یا نکره برای اشاره به شب و روز به کار میرود.
به فارسی
در زبان فارسی معادلهای دقیقی چون «شبانهروز»، «شب و روز»، «تیرگی و روشنی» و در ادبیات کهن واژههایی مانند «پگاه و شام» یا «دمادم» بار معنایی این ترکیب را به دوش میکشند.
در قرآن
تعبیر «اللیل و النهار» دهها بار در قرآن کریم به صورت قرینه ذکر شده است؛ مانند آیه ۱۲ سوره اسراء: «وَجَعَلْنَا اللَّیْلَ وَالنَّهارَ آيَتَيْنِ». در فرهنگ قرآنی، معمولاً واژه «لیل» (شب) به دلیل تقدم ظلمت بر نور، پیش از «نهار» (روز) میآید؛ شب مایه آرامش و پوشش، و روز مایه تلاش و معاش معرفی شده است.
نماد چیست
این ترکیب نمادی از گردش زمان، نظم کیهانی و تقابل نور و تاریکی است. در ادبیات عرفانی، «لیل» نماد غفلت، راز، باطن یا حجاب است و «نهار» نماد ظهور، آگاهی، ظاهر یا تجلی. همچنین اصطلاح «لیل و نهار دیده» در ادبیات فارسی کنایه از انسانهای با تجربه و گرم و سرد چشیده روزگار است.
جمعبندی و توضیح کامل لیل و نهار
عبارت «لیل و نهار» یک ترکیب عطفی اصیل عربی است که به طور گسترده وارد ادبیات فارسی و متون دینی شده است. این اصطلاح از دو واژه متضاد «لیل» به معنای شب و «نهار» به معنای روز تشکیل شده که در کنار هم مفهوم کامل و پیوستهای از زمان و شبانهروز را میسازند و پدیدهای واحد یعنی جریان زندگی را نمایش میدهند.
در فرهنگ اسلامی و آیات قرآنی، آمد و شد لیل و نهار از بزرگترین نشانههای قدرت الهی و نظم استوار جهان آفرینش به شمار میرود. ادبیات فارسی نیز این واژه را وام گرفته تا علاوه بر کاربرد متداول آن در معنای شبانهروز، در مفاهیم کنایی و عرفانی مانند تقابل غیبت و شهود، یا توصیف افراد با تجربه (لیل و نهار دیده) استفاده کند.