یعنی چه
واژهٔ بطش در لغت به معنای دستاندازی همراه با قدرت، غلبه و سختگیری است. این کلمه زمانی به کار میرود که فرد یا نیرویی با اقتدار و خشونت فراوان بر دیگری بتازد یا حق خود یا عقوبت او را با صولت و شدت اعمال کند. در متون ادبی و عرفانی، این واژه تجلی صفت جلال و قدرت قهریه به شمار میرود.
تلفظ
این واژه به صورت بَطْش (Batsh) تلفظ میشود؛ حرف باء دارای حرکت فتحه و حرف طاء ساکن است.
در جدول
عبارت «کلمه بطش» مجموعاً دارای ۷ حرف است. اگر در جدولهای کلمات متقاطع به دنبال معنای خود واژهٔ «بطش» باشید، کلماتی مانند قهر، سطوت، صولت و عذاب از پاسخهای رایج و کلیدی محسوب میشوند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی با توجه به بافت متن، برای واژه بطش از معادلهایی که مفهوم هجوم خشن، گرفتنِ مقتدرانه یا مجازات سهمگین را میرسانند استفاده میشود.
به عربی
واژه بطش خود اصالتاً عربی است و در این زبان به بالاترین حدِ اعمال قدرت در گرفتن یا حمله کردن اطلاق میشود که مترادف با قهر و انتقام الهی یا جبارانه است.
در قرآن
این واژه و مشتقات آن ۱۰ بار در قرآن کریم به کار رفته است. بارزترین آیه، آیه ۱۲ سوره بروج است: «إِنَّ بَطْشَ رَبِّكَ لَشَدِيدٌ» که به مجازات و کیفر سخت و سهمگین الهی در برابر ظالمان اشاره میکند. همچنین در سوره شعراء آیه ۱۳۰ («وَإِذَا بَطَشْتُمْ بَطَشْتُمْ جَبَّارِينَ») به خصلت مستکبرانه و حمله خشن انسانهای طاغی اشاره دارد.
نماد چیست
در فرهنگ قرآنی، اخلاقی و ادبیات عرفانی فارسی، بطش نماد قدرت قهری غیرقابل مقاومت و تجلی صفت جلال خداوند است. این کلمه به عنوان هشداری بلند در برابر استبداد، زورگویی و سرکشی انسانها به کار میرود و یادآور مجازات سخت ستمگران است.
جمعبندی و توضیح کامل کلمه بطش
واژهٔ «بَطْش» یک وامواژهٔ اصیل عربی در زبان فارسی است که بیشتر در بافتهای دینی، ادبی و عرفانی به کار میرود. این کلمه مفهوم درهمکوبیدن، هجوم مقتدرانه و گرفتن چیزی با نهایت قدرت و شدت را منتقل میکند. در متون کهن، هرگاه سخن از ابهت، صولت و قهر به میان میآید، این واژه جلوهٔ ویژهای دارد.
در فرهنگ اسلامی و تفسیر آیات قرآن، بطش معمولاً با صفت جلال پروردگار گره خورده و نمایانگر کیفر و مجازات عادلانهای است که گریبان ظالمان را میگیرد. با این حال، در قرآن به رفتارهای سرکوبگرانه و جبارانه طاغوتها نیز با همین واژه اشاره شده تا زشتیِ قدرتطلبیِ توأم با خشونتِ انسانی را آشکار سازد.
بررسی ابعاد مختلف این کلمه نشان میدهد که مترادفهایی چون سطوت، صولت و قهر دقیقترین همپوشانی معنایی را با آن دارند و متضادهای آن نظیر حلم، عفو و مدارا، مرزهای مفهومی آن را روشنتر میسازند.