یعنی چه
در متون کهن فارسی و لغتنامهها، این عبارت به عنوان صفت برای اشیاء و کالاهای مرغوبی به کار میرفته که از سرزمین یمن به مناطق دیگر صادر میشدند؛ مواردی مانند پارچههای گرانبها، شمشیرهای باکیفیت یا سنگ عقیق.
تلفظ
این واژه در زبان فارسی با دو تلفظ رایج یَمانی و یَمنی خوانده میشود که هر دو به معنای منسوب به یمن هستند.
در جدول
اگر در جدول با سوال «چیزی که در یمن سازند» یا «ساخته شده در یمن» مواجه شدید، بسته به تعداد حروف، پاسخهای «یمانی» (۵ حرف)، «برد» (۳ حرف - نوعی پارچه مخطط) یا «تیغ» (۳ حرف - شمشیر) مد نظر طراح است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به فرد اهل یمن یا کالای ساخت یمن از واژه Yemeni یا واژه کهنتر Yamanite استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی که ریشهٔ اصلی این واژه است، از صفت نسبی الیمانی یا الیمنی برای اشیاء و افراد منسوب به این کشور استفاده میگردد.
نماد چیست
در ادبیات کلاسیک فارسی، تعابیری مثل «تیغ یمانی» نماد صلابت و برندگی شمشیر، و «بُرد یمانی» نماد پوشش اصیل و باارزش است. همچنین در ادبیات عرفانی، اشاره به نفس رحمانی که از سوی یمن میوزید، نماد برکت و معنویت به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل چیزی که در یمن سازند
عبارت «چیزی که در یمن سازند» در فرهنگ لغت و طراحان جدول کلمات متقاطع، یک کنایه و توصیف سنتی برای اشاره به صفت «یمانی» یا «یمنی» است. در گذشتههای دور، سرزمین یمن به دلیل موقعیت جغرافیایی و تجاری خود، مرکز تولید و بافت پارچههای مخططِ گرانقیمتی به نام «بُرد»، ساخت شمشیرهای فولادی بسیار تیز و باکیفیت معروف به «تیغ یمانی» و همچنین استخراج سنگهای قیمتی مانند عقیق بوده است.
به همین جهت، در متون کهن ادبی و دیوان شاعران پارسیگوی، هرگاه سخن از کیفیت بالا، اصالت و مرغوبیت یک کالا به میان میآمد، آن را به یمن نسبت میدادند. امروزه این واژه علاوه بر کاربرد در حل جدول، ارزش تاریخی و ادبی خود را در زبان فارسی حفظ کرده است.