مقلوع یعنی چه؟

جمع‌بندی و توضیح کامل مقلوع

واژه «مقلوع» یک وام‌واژه عربی در زبان فارسی است که از ریشه سه حرفی «ق‌ل‌ع» به معنی کندن و جدا کردن مشتق شده است. این کلمه دو کاربرد عمده دارد؛ نخست در معنای فیزیکی به هر چیزی (مانند درخت یا بنا) که از ریشه و بن کنده و ویران شده باشد اشاره می‌کند، و دوم در متون تاریخی و رسمی به معنای حاکم یا کارگزاری است که از مقام خود عزل و ریشه‌کن شده است.

باید توجه داشت که این کلمه در نگارش نباید با کلماتی چون «مقلوب» (وارونه شده) یا «مقطوع» (بریده شده) اشتباه گرفته شود؛ چرا که وجه تمایز بارز «مقلوع» در مفهوم برکنده شدن از اصل و ریشه نهفته است. این واژه اگرچه در متن قرآن عیناً نیامده، اما هم‌خانواده‌های آن در زبان عربی به وفور برای بیان مفاهیم استئصال و نابودی کامل به کار رفته‌اند.