یعنی چه
کشیش به فردی اطلاق میشود که در دین مسیحیت به مقام روحانیت رسیده است و وظایف دینی مانند اجرای مراسم مذهبی (نظیر عشای ربانی و تعمید)، تعلیم آموزههای کتاب مقدس و راهنمایی روحی و مذهبی پیروان کلیسا را بر عهده دارد.
ریشه
این واژه از اصل سریانی و آرامی (قَشّیشا یا قشیشه) وارد زبان فارسی شده است که در اصل به معنای «پیر، بزرگ، سالخورده یا ارشد» بود و به عنوان عنوانی برای پیران و بزرگان کلیسا استفاده میشد.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه در زبان فارسی با کسره روی حرف اول و دوم به صورت [کِشِیش] است.
در جدول
در جدولهای متقاطع معمولاً در پاسخ به راهنماهایی چون «روحانی مسیحی»، «پیشوای عیسوی» یا «قسیس»، واژه ۴ حرفی «کشیش» مد نظر قرار میگیرد.
به انگلیسی
بسته به مذهب و بافتار، در زبان انگلیسی از واژه Priest برای آیینهای کاتولیک و ارتدوکس، و از Pastor برای مذهب پروتستان استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی رایجترین معادل برای این واژه «قِسّیس» است که همریشه با واژه سریانی آن بوده و شکل جمع آن (قسیسین) نیز در قرآن کریم به کار رفته است.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی برای اشاره به روحانیون مسیحی بیشتر از واژههای Rahip و Papaz استفاده میشود، هرچند واژه Keşiş نیز عیناً کاربرد دارد.
نماد چیست
کشیش در فرهنگها و ادبیات نماد لباس مذهبی مشکی با یقه سفید (کلرال)، صلیب آویخته، و آیینهای کلیسایی است. همچنین در ادبیات کلاسیک گاه به عنوان نماد زهد، عبادت یا راهنمای مذهبی دین مسیحیت تجلی مییابد.
جمعبندی و توضیح کامل کشیش
واژه کشیش به عنوان یک وامواژه دیرین از زبان سریانی به فارسی، قرنهاست که برای معرفی پیشوایان و روحانیان دین مسیحیت به کار میرود. این کلمه در ریشه اصلی خود معنای «پیر و ارشد کلیسا» را داشته که نشاندهنده احترام به تجربه و سن در هدایت معنوی است. کشیشان وظیفه سنگین اجرای هفت آیین مقدّس، موعظه، و مراقبت روحی از جامعه مؤمنان را در فضای کلیسا بر عهده دارند.
در فرهنگ اسلامی و عربی، همریشه این واژه یعنی «قسیس» شناخته شده است و حتی در قرآن کریم نیز از آنها در کنار رهبانان به عنوان افرادی یاد شده که نسبت به مؤمنان دوستی میورزند و استکبار ندارند. امروزه این واژه در زبان فارسی فارغ از فرقه معین (کاتولیک، ارتدوکس یا پروتستان)، به طور عام برای هر روحانی مسیحی استفاده میشود.