یعنی چه
آنارشیسم یک فلسفه سیاسی و اجتماعی است که با هرگونه ساختار قدرت اجباری، سلسلهمراتب و در رأس آنها نهاد دولت مخالفت میکند. هدف غایی این مکتب، ایجاد جامعهای آزاد، داوطلبانه، خودگردان و بدون حاکمیت زور و اجبار است. بر خلاف تصور عامه که آن را هممعنی آشوب میدانند، نظریهپردازان این مکتب آن را شکلی از نظم پایدار بدون نیاز به حاکم فرادست تعریف میکنند.
تلفظ
این واژه از طریق زبان فرانسوی وارد فارسی شده و تلفظ صحیح آن «آنارشیسم» است. ریشه اصلی آن به واژه یونانی «آنارشیا» (Anarkhia) بازمیگردد که از پیشوند منفیکننده an- (بدون) و arkhos (رئیس یا حاکم) تشکیل شده و لغتاً به معنی «بدون فرمانروا» است.
در جدول
در جدولهای متقاطع و شرح در متن، این واژه معمولاً به عنوان پاسخ برای پرسشهایی نظیر «مکتب حکومتستیزی» یا «جامعه بدون فرمانروا» به کار میرود و دقیقاً دارای ۸ حرف است.
به انگلیسی
معادل بینالمللی این واژه در زبان انگلیسی Anarchism است. همچنین در زبان عربی از اصطلاح اللاسلطوية یا الأناركية برای توصیف این مفهوم استفاده میشود.
به فارسی
بهترین و دقیقترین معادلهای فارسی برای این واژه اصطلاحات «اقتدارگریزی»، «حکومتستیزی» و «سروریستیزی» هستند. در ادبیات عامیانه گاهی به اشتباه از واژه «هرجومرجطلبی» نیز استفاده میشود.
نماد چیست
معروفترین نماد آن، حرف A انگلیسی درون یک دایره است که در آن A نشانه Anarchy (آنارشی) و دایره یا همان O نشانه Order (نظم) است؛ برگرفته از این جمله که «آنارشی یعنی نظم بدون حکومت». نماد دیگر این مکتب «پرچم سیاه» است که به نشانه نفی همه پرچمها و دولتها برافراشته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل آنارشیسم
واژه آنارشیسم که از ریشه یونانی به معنای «بدون فرمانروا» گرفته شده، یک فلسفه و جنبش سیاسی جدی در تاریخ علوم اجتماعی است. برخلاف برداشتهای سطحی و عامیانه که این مفهوم را با اغتشاش، ناامنی و بیقاعدگی برابر میدانند، ریشه نظری آن بر پایه نفی ساختارهای قدرت اجباری و جایگزینی آن با همکاریهای داوطلبانه، شوراهای خودگردان و آزادیهای فردی استوار است.
این اصطلاح مدرن غربی که از طریق زبان فرانسوی به ادبیات سیاسی ایران وارد شده، معادلهای دقیقی چون حکومتستیزی و اقتدارگریزی دارد. پیروان این مسلک با نمادهایی چون پرچم سیاه و نشان معروف A درون دایره شناخته میشوند که نمادی از برقراری نظم طبیعی بدون حضور یک قدرت فائقه یا دولت حاکم است.