یعنی چه
این عبارت ترکیبی قرآنی از لای ناهیه و مفعول مطلق تأکیدی است که به معنای ممنوعیت شدید تبذیر، ضایع کردن نعمتها و مصرف مال در راههای غیر عقلانی و ناپسند به کار میرود.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت به صورت تفکیکشده «وَ لا تُبَذِّرْ تَبْذیراً» (Wa Lā Tubadhdhir Tabdhīrā) است.
در جدول
پاسخ دقیق این عبارت قرآنی در جدول با ۱۳ حرف «ولا تبذر تبذیرا» است. از کلماتی چون اسراف و تبذیر نیز میتوان به عنوان کلمات هممعنی یاد کرد.
به انگلیسی
در ترجمههای انگلیسی قرآن کریم، این عبارت اغلب به صورت نهی از ولخرجی شدید و اتلاف مال برگردانده شده است.
به عربی
در کتب تفسیر و لغت عرب، این عبارت را به بذل و پاشیدن مال در راههایی که حق و طاعت الهی نیست، معنا کردهاند.
به فارسی
معادل روان فارسی این عبارت، دستوری اخلاقی و اقتصادی مبنی بر پرهیز کامل از ریختوپاش، بیهودهکاری و ضایع کردن منابع مالی است.
در قرآن
این عبارت در آیه ۲۶ سوره اسراء آمده است که خداوند در آن با لحنی قاطع انسان را از تبذیر منع میکند و در آیه بعد از آن، تبذیرکنندگان را برادران شیاطین مینامد.
جمعبندی و توضیح کامل ولا تبذر تبذیرا
عبارت نورانی «ولا تبذر تبذیرا» که در آیه ۲۶ سوره مبارکه اسراء آمده است، یکی از کلیدیترین فرامین اقتصادی و اخلاقی قرآن کریم در خصوص مدیریت مال و ثروت است. واژه تبذیر در اصل از ریشه «بذر» به معنای پاشیدن دانه است، اما در اصطلاح دین، به پاشیدن و تلف کردن بیهدف مال در راههایی که مورد رضایت خدا نیست، اطلاق میشود.
در فرهنگ اسلامی، میان اسراف و تبذیر تفاوت ظریفی وجود دارد؛ اسراف به معنای زیادهروی در مصرفِ مال در راه درست است، در حالی که تبذیر به معنای خرج کردن مال در راههای نادرست، باطل و ضایع کردن کامل نعمتهاست. این آیه شریفه با بهکارگیری مفعول مطلق تأکیدی، حرمت شدید ریختوپاش را گوشزد کرده و نمادی از دعوت به اعتدال، میانه روی و توازن اقتصادی در جامعه است.