یعنی چه
قاهریت واژهای است که به معنای تسلط کامل، چیرگی، غلبه و پیروزیِ همراه با مهار کردن یا سرکوب کردن مقاومت طرف مقابل به کار میرود. این اصطلاح در مباحث کلامی و فلسفی (بهویژه در مورد خداوند)، به معنای تسلطِ بیقید و شرط بر تمام هستی است؛ به گونهای که هیچ اراده و قدرتی نمیتواند در برابر آن مقاومت کند یا مانع آن شود.
تلفظ
این واژه به صورت «قاهِریَّت» تلفظ میشود که از ریشه عربی قهر گرفته شده و تشدید روی حرف «ی» قرار دارد.
در جدول
در جدولهای متقاطع، کلمه قاهریت دقیقاً ۶ حرف دارد و به عنوان پاسخ واژههایی نظیر چیرگی، سلطه مطلق یا استیلا استفاده میشود.
به انگلیسی
معادلهای انگلیسی این واژه مفاهیمی همچون برتری مطلق، تسلط همهجانبه و مطیعسازی را دستمایه قرار میدهند.
به فارسی
معادلهای فارسی، مترادفها و واژگان همخانواده آن عبارتند از غلبه، چیرگی، استیلا، سلطه و چیرهدستی. همچنین از واژههای همخانواده آن میتوان به قهر، قاهر، قهّار، مقهور و مقهوریّت اشاره کرد. در مقابل، واژههایی مانند مغلوبیّت، انقیاد، تسلیمشدگی، ضعف و شکست به عنوان متضاد آن شناخته میشوند.
نماد چیست
در فرهنگ و کلام اسلامی، قاهریت نمادی از یگانگی و قدرت مطلق خداوند است. این مفهوم نشان میدهد که تمام قدرتهای مادی و زمینی در برابر اراده الهی هیچکاره و «مقهور» محسوب میشوند. اگرچه خود واژه قاهریت در قرآن نیامده، اما صفاتی چون «القاهر» و «القهّار» برای توصیف این ویژگی نفوذناپذیر الهی به کار رفتهاند.
جمعبندی و توضیح کامل قاهریت
واژه «قاهریت» اصطلاحی ریشهدار و برگرفته از زبان عربی است که مفهوم سلطه مطلق، چیرگی و غلبه نفوذناپذیر بر هرگونه مقاومت را افاده میکند. این کلمه در ادبیات عمومی و روزمره فارسی کاربرد کمتری دارد و عمدتاً در متون کلامی، فلسفی و عرفانی برای توصیف قدرت بیقید و شرط و برتری ارادهها استفاده میشود.
در جهانبینی اسلامی و الهیات، قاهریت به عنوان یکی از شئون صفتهای الهی (مانند قاهر و قهار) تبیین میگردد که نشاندهنده احاطه کامل خداوند بر مخلوقات و ناتوانی ارادههای دیگر در برابر خواست اوست. در ادبیات فارسی این واژه نماد پیروزیِ مطلق همراه با مهار کردن یا سرکوب مقاومت طرف مقابل است.
به طور خلاصه، بررسی این واژه از ساختار ۶ حرفی آن در جدول گرفته تا مفاهیم عمیق فلسفی و معادلهای بینالمللی مانند Dominance، نشان میدهد که قاهریت کلمهای با بار معناییِ بسیار سنگین و جدی در زمینه اقتدار، حاکمیت و چیرگی به شمار میرود.