یعنی چه
«رساله دلاکیه» یک اصطلاح لغوی واحد در فرهنگ لغت نیست، بلکه عنوان یک کتاب و رساله خطی کهن در حوزه طب سنتی و آداب بهداشتی است. این کتاب در سال ۱۲۷۲ هجری قمری توسط «محمدکریم بن ابراهیم کرمانی» و به درخواست یک سلمانی (آرایشگر/دلاک) به نام کربلایی رضا نوشته شده است تا اصول کیسهکشی، مشتومال، حجامت، فصد و بهداشت حمام را آموزش دهد.
تلفظ
تلفظ این ترکیب به صورت [رِ سالِ دِ لّ کِی یِ] (resāle-ye dallākiye) است.
در جدول
پاسخ دقیق برای این عبارت در جدول «رساله دلاکیه» است که مجموعاً ۱۱ حرف دارد.
به انگلیسی
این اصطلاح معادل دقیق واژهبهواژه در زبانهای دیگر ندارد، اما از نظر محتوایی به صورت کتابچه راهنمای بهداشت حمام و ماساژ توصیف میشود.
به فارسی
معادلهای فارسی و روان این ترکیب شامل «کتابچه حمام»، «رساله جمامیه» (جمام به معنی حمامی) و «راهنمای تنشویی و مشتومال» است. واژه رساله از ریشه عربی «رسل» (فرستادن) و دلاکیه از ریشه «دلک» (مالش دادن اندام) گرفته شده است. همخانوادههای آن رسائل، مرسوله، دلاک و دالک هستند.
در قرآن
خود ترکیب «رساله دلاکیه» یا کلمه «دلاک» در قرآن کریم نیامده است؛ اما ریشه ثلاثی مجرد «رسل» به صورتهای مختلفی مانند «رسول»، «أرسلنا» و غیره بارها در آیات قرآن به کار رفته است.
نماد چیست
این عبارت مابه ازای نمادین، اسطورهای یا سمبلیک ندارد و صرفاً یک عنوان صنفی، کارکردی و بهداشتی در تاریخ اجتماعی و طب سنتی ایران به شمار میرود.
جمعبندی و توضیح کامل رساله دلاکیه
«رساله دلاکیه» یک واژه یا اصطلاح لغوی مستقل در واژهنامهها نیست، بلکه نام یک رساله خطی و کتابچه راهنمای کهن در تاریخ پزشکی و سنتی ایران است. این اثر در اواسط قرن سیزدهم هجری قمری (سال ۱۲۷۲ ق) توسط محمدکریم بن ابراهیم کرمانی تدوین شد. انگیزه نگارش این کتاب، درخواست یک دلاک و سلمانی سنتی به نام کربلایی رضا بود تا اصول صحیح حرفه خود را مکتوب داشته باشد.
محتوای این رساله بر آموزش کارهای عملی حمامهای قدیم مانند کیسهکشی، مشتومال (ماساژ سنتی)، حجامت، فصد و به طور کلی رعایت اصول بهداشت در محیط حمام استوار است. از نظر ریشهشناسی، هر دو واژه به کار رفته در این نام ریشه عربی دارند؛ «رساله» به معنای مکتوب و نوشته کوتاه و «دلاکیه» منسوب به شغل دلاکی (از ریشه دَ لَ کَ به معنی مالش دادن) است که در مجموع یک راهنمای کاربردی ارزشمند از مردمشناسی و طب سنتی دوره قاجار را شکل میدهد.