یعنی چه
غیر جسمانی به ویژگی یا موجودیتی اطلاق میشود که از جنس ماده و جسم نیست؛ از این رو عاری از ابعاد سهگانه (طول، عرض، عمق) و ویژگیهای فیزیکی مانند جرم، وزن و اصطکاک است. در اصطلاحات فلسفی به این مفهوم «مجرد» یا «غیر مادی» نیز میگویند.
تلفظ
این عبارت به صورت ترکیبی و وصفی تلفظ میشود: واژه اول «غَیر» با فتح غین و سکون یاء، و واژه دوم «جِسمانی» با کسر جیم، سکون سین و نون کشیده خوانده میشود.
در جدول
در حل جدولهای متقاطع، اگر با پرسشی مثل «بیجسم» یا «ماوراءالطبیعی» مواجه شدید که پاسخی ۹ حرفی میطلبد، عبارت «غیر جسمانی» جواب دقیق آن است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی متناسب با متن فلسفی یا عمومی، از واژههای فوق برای رساندن مفهوم موجودات عاری از جسم استفاده میشود.
به عربی
در متون عربی، علاوه بر ترکیب مستقیم «غیر جسمانی»، واژههای فلسفی و کلامی اصیلی چون «مجرد» بالاترین کاربرد را برای این مفهوم دارند.
در قرآن
خودِ عبارتِ ترکیبی «غیر جسمانی» در متن قرآن کریم به کار نرفته است؛ اما مفاهیم معادل آن به وفور دیده میشود. به عنوان مثال، قرآن برای اشاره به ابعاد غیرجسمانی انسان و جهان از واژگانی چون «رُوح» (آیه ۸۵ سوره اسراء) یا «فُؤاد» (به معنی قلب غیرجسمانی و نَفْس انسان) استفاده کرده است.
نماد چیست
در فرهنگ، ادبیات و هنر سنتی، امور غیرجسمانی و ماورایی معمولاً با عناصر لطیف، بیوزن و ناپیدا مانند «نور»، «باد یا نَفَس» و یا «فرشته (ملک)» نمادپردازی میشوند که همگی جلوههایی از حقیقت عاری از کالبد مادی هستند.
جمعبندی و توضیح کامل غیر جسمانی
عبارت «غیر جسمانی» توصیفگر هر آن چیزی است که فراتر از کالبد فیزیکی و دنیای ملموس مادی قرار دارد. این مفهوم در حوزههای مختلفی چون فلسفه، عرفان و الهیات از اهمیت بالایی برخوردار است، چرا که حقیقتِ اصیل جهان و انسان (مانند روح و عقل) را در قلمرویی فراتر از زمان، مکان و ابعاد سهگانه هندسی تبیین میکند.
در نگاه اندیشمندان، امور غیرجسمانی یا مجردات، اگرچه با حواس پنجگانه ظاهری قابل درک و لمس نیستند، اما آثار و نشانههای آنها در جهان فیزیکی کاملاً مشهود است. برای نمونه، افکار، عواطف و آگاهی انسان نمودهایی غیرجسمانی هستند که کالبد مادی را به حرکت درمیآورند.
در نهایت، شناخت امر غیرجسمانی به انسان کمک میکند تا دیدگاه وسیعتری نسبت به هستی پیدا کرده و جهان را خلاصه در مادیات عینی نبیند. این واژه با پیوند دادن مفاهیم لغوی و عقلی، پلی میان دنیای فیزیک و متافیزیک ایجاد میکند.