یعنی چه
واژه نخاسة در اصل لغت به معنی دلالّی و خرید و فروش چهارپایان (ستورفروشی) بوده است که بعدها در طول تاریخ به حرفهٔ خرید و فروش انسانها، بردگان و کنیزکان اطلاق شد و مفهوم بردهداری و تجارت انسان را به خود گرفت.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت کسر نون (نِـ) است که در زبان فارسی معمولاً با ة تانیثِ ساکن یا تبدیل شده به «ه» بیان میشود.
در جدول
در کلمات متقاطع، پاسخ به عنوان بردهفروشی یا دلال استور، واژه ۵ حرفی «نخاسة» است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این پدیده تاریخی و شوم از عبارات مربوط به تجارت برده استفاده میشود.
به عربی
این واژه ریشه اصیل عربی دارد و در متون کهن فقهی و تاریخی عرب به همین صورت یا در قالب تجارة الرقیق به کار میرود.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی آن بردهفروشی، بنده فروشی، دلالّیِ دواب و ستورفروشی هستند.
در قرآن
در متن قرآن کریم واژهای از ریشه «نخس» وجود ندارد. قرآن برای اشاره به بردگان یا آزادسازی آنها از اصطلاحاتی مانند «مَا مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ» یا «رَقَبَة» استفاده کرده است. کلمه «خَنَّاس» در سوره ناس نیز از ریشه «خنس» بوده و هیچ ارتباطی با نخاسة ندارد.
جمعبندی و توضیح کامل نخاسة
واژه «نخاسة» از ریشه عربی «نَخَسَ» مشتق شده است که در اصل به معنای تحریک کردن و فرو کردن چوب یا سیخ در پهلوی چهارپایان برای تندتر حرکت کردن آنها بوده است. از آنجا که دلالان اسب و شتر در بازارها این کار را انجام میدادند، به پیشه آنها نخاسة و به خود شخص «نخّاس» گفته شد.
با گذشت زمان، این واژه تغییر معنایی پیدا کرد و به تجارت تاریک و بیرحمانه انسانها یعنی بردهفروشی و خرید و فروش کنیز و بنده اختصاص یافت. در ادبیات و تاریخ، تعبیر «بازار نخاسان» کنایه از حراجگاههای بزرگی است که کرامت انسانی در آنها پایمال میشد و انسانها به مزایده گذاشته میشدند.
امروزه این کلمه در زبان فارسی یک واژه کلاسیک و تاریخی محسوب میشود که به عنوان نمادی از استثمار، بیرحمی و دوران تاریک بردهداری در شبهجزیره عربستان و سایر نقاط جهان یاد میشود.