یعنی چه
اشغالگر به شخص، گروه، حکومت یا نیروی نظامی گفته میشود که سرزمین، ملک یا محلی را بهزور، با استفاده از سلاح و بدون داشتن حق قانونی، تصرف کرده و تحت کنترل خود درآورده باشد. این واژه بیشتر در ادبیات سیاسی و حقوق بینالملل برای توصیف ارتشهای متجاوز به خاک یک کشور دیگر استفاده میشود.
تفهیم/تلفظ
تلفظ صحیح این کلمه به صورت «اِشغالگَر» است. از نظر ساختاری یک صفت مرکب عربی-فارسی است که از واژهٔ عربی «اشغال» و پسوند فاعلی فارسی «گر» تشکیل شده است.
در جدول
در کلمات متقاطع، در پاسخ به راهنمای «نیروی غاصب یا متصرف سرزمین»، کلمهٔ ۷ حرفی «اشغالگر» یا معادلهای کوتاهتر آن مانند «غاصب» و «متجاوز» مد نظر قرار میگیرد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژهٔ Occupier برای نیرویی که در حال حاضر منطقه را تحت کنترل غاصبانه دارد و Invader برای نیرویی که به کشور یا منطقهای هجوم برده است استفاده میشود.
به عربی
در زبان و ادبیات عربی، برای اشاره به نیروی غاصب و تصرفکننده از صفت مشتق «المُحتَلّ» (از ریشه احتلال) استفاده میشود.
به فارسی
از نزدیکترین معادلها و مترادفهای فارسی و رایج این کلمه میتوان به واژههای «غاصب» (تصرفکنندهٔ ناحق)، «متجاوز» (تخطیکننده از مرزها)، «متصرف» و «مستولی» اشاره کرد.
جمعبندی و توضیح کامل اشغالگر
واژهٔ اشغالگر در اصطلاحات سیاسی، نظامی و حقوقی به هر نوع نیروی خارجی یا داخلی اطلاق میشود که بدون داشتن حاکمیت مشروع و قانونی، بر جغرافیا یا ملکی تسلط پیدا کند. این کلمه از ترکیب واژهٔ عربی «اشغال» (به معنی به خود مشغول کردن یا تصرف کردن ملکی) با پسوند فاعلی فارسی «گر» ساخته شده و نمونهای از واژگان ترکیبی با املای مشخص در زبان فارسی است.
در مفاهیم بینالمللی و نمادشناسی سیاسی، اشغالگری همواره نمادی از ظلم، تجاوزگری، پایمال کردن حق حاکمیت ملتها و استعمار قلمداد میشود. در حقوق بینالملل مدرن، اعمال اشغالگرانه جرم تلقی شده و حق مقاومت برای ساکنان بومی آن سرزمین به رسمیت شناخته میشود. در نقشهها و طرحهای گرافیکی، این مفهوم معمولاً با نمادهایی چون سیم خاردار، پوتین نظامی یا تانک به تصویر کشیده میشود.
اگرچه خود این واژه در متون کهن یا قرآن کریم به این صورت ساختاری نیامده است، اما مفاهیم مترادف و عینی آن مانند «بَغی» (ستم و تجاوز)، «عُدوان» و «غصب» به وفور در متون فقهی و حقوق اسلامی مورد بحث قرار گرفتهاند و همگی بر ناپسند بودن و بطلان اثر این اقدام تاکید دارند.