یعنی چه
واژه سرنگون در لغت به معنای وارونه، سرازیر و با سر به زمین افتادن است. در کاربرد امروزی و سیاسی، این کلمه بهصورت مجازی برای برافتادن، فروپاشی و سقوط یک حکومت، قدرت یا ابزارهایی مانند هواپیما به کار میرود.
در جدول
در حل جدول کلمات متقاطع، واژه سرنگون به عنوان پاسخ برای راهنماهایی چون «واژگون»، «وارونه»، «سرازیر» یا «برافتاده» کاربرد دارد و دقیقاً از ۶ حرف تشکیل شده است.
به انگلیسی
بسته به متن و کاربرد کلمه، در زبان انگلیسی برای واژگونی فیزیکی از Upside-down یا Overturned و برای برافتادن یک نظم یا دولت از Overthrown استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی، کلماتی مانند منکوس و مقلوب جنبه فیزیکی وارونگی را میرسانند، در حالی که اصطلاح مطاح به برای حاکمان یا حکومتهای سرنگونشده به کار میرود.
به فارسی
این واژه یک صفت مرکب اصیل فارسی است که از «سر» و «نگون» (به معنی متمایل به پایین) ساخته شده است. واژههای سراگون، نگونسار، وارو و معلق از برگردانها و برابرهای دقیق فارسی آن به شمار میروند.
نماد چیست
در ادبیات فارسی، سرنگون شدن نمادی از سیهروزی، نگونساری و فروپاشی قدرتهای بزرگ است. اصطلاحاتی مانند «طشت سرنگون» یا «کاسه سرنگون» در شعر کلاسیک کنایه از گردش آسمان و افول دوران اقتدار مقتدران دارد.
جمعبندی و توضیح کامل سرنگون
واژه سرنگون یک صفت مرکب اصیل در زبان فارسی است که ریشه جزء دوم آن یعنی «نگون» به زبان پهلوی بازمیگردد. این کلمه در اصل به معنای فیزیکی وارونه شدن، سرازیر شدن و با سر به زمین سقوط کردن است و در لغتنامههای معتبری چون دهخدا و عمید با همین تعابیر شناخته میشود.
در کاربرد مدرن و معاصر، معنای این واژه توسعه یافته و بیشتر در ادبیات سیاسی و اجتماعی برای توصیف فروپاشی حکومتها، سقوط هواپیماها یا از بین رفتن دستگاههای مقتدر به کار میرود. همچنین در متون دینی و قرآنی، مفاهیمی نظیر «نُکِسوا علی رؤوسهم» دقیقاً معادل با این حالت از نگونساری و ذلت پس از عصیان توصیف شدهاند.