یعنی چه
واژه «اشذاء» مصدری عربی از باب افعال است که دو معنای اصلی و متفاوت دارد؛ یکی به معنی یکسو کردن، دور گردانیدن و راندن چیزی از خود، و دیگری به معنی آزار دادن، رنجاندن و آسیب رساندن به کسی است. این کلمه نباید با واژه «أَشْذاء» (به معنی بوی خوش) اشتباه گرفته شود.
تلفظ
این کلمه به صورت اِشْذاء (با سکون شین و الف ممدوده در پایان) تلفظ میشود.
در جدول
پاسخ دقیق برای این کلمه در جدول ۵ حرف دارد و خود کلمه «اشذاء» است. از معادلهای دیگر آن میتوان به ابعاد یا ایذاء اشاره کرد.
به انگلیسی
بسته به بافت متن، در انگلیسی برای مفهوم دور کردن از عباراتی چون To remove یا To alienate و برای مفهوم رنجاندن از To annoy، To harm یا To offend استفاده میشود.
به عربی
این واژه اصالتاً عربی است و مترادفهای مستقیم آن در این زبان، کلماتی مانند إبعاد، إزاحة، إقصاء (برای معنای اول) و إیذاء (برای معنای دوم) هستند.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این واژه بر اساس دو معنای آن شامل «دور کردن»، «راندن»، «یکسو کردن» و همچنین «آزردن»، «رنجاندن» و «اذیت کردن» است.
در قرآن
بر اساس بررسیهای واژهشناسی، واژه اشذاء، مشتقات فعلی آن از باب افعال و به طور کلی این ریشه در متن قرآن کریم ذکر نشدهاند.
جمعبندی و توضیح کامل اشذاء
واژه «اشذاء» یک مصدر منحصربهفرد عربی از باب افعال است که در متون کهن و لغتنامههای معتبری چون دهخدا و منتهیالارب به دو معنای کاملاً متمایز اشاره دارد. معنای نخست آن به عملِ فیزیکی یا استعاریِ دور کردن، راندن و یکسو کردن چیزی دلالت میکند؛ در حالی که معنای دوم آن کاملاً رفتاری بوده و به مفهوم آزار دادن، رنجاندن و مایه اذیت دیگران شدن است.
نکته مهم در بررسی این کلمه، تفکیک املایی و معنایی آن از واژگان همشکل است؛ نباید این کلمه را با «أَشْذاء» که همزه مفتوح دارد و جمعِ «شَذَا» به معنی عطر و بوی خوش است اشتباه گرفت. ریشه سه حرفی این لغت (شذو) یا (شذی) است و علیرغم کاربرد در زبان عربی کلاسیک، در متن قرآن کریم به کار نرفته است.