آزردم یعنی چه؟

جمع‌بندی و توضیح کامل آزردم

واژهٔ «آزردم» یک فعل اصیل، کهن و خالص فارسی از مصدر «آزردن» است که در زمان گذشته ساده (ماضی ساده) برای اول‌شخص مفرد به کار می‌رود. این کلمه از نظر معنایی ساختاری دوگانه دارد؛ یعنی هم به صورت متعدی در معنای «کسی را رنجاندم و آزار دادم» و هم به صورت لازم در معنای «خودم رنجیدم و دلگیر شدم» در متون ادبی و گفتارهای پارسی استفاده شده است.

ریشهٔ این واژه به فارسی میانه و اصطلاح «آزاریتن» بازمی‌گردد که در اصل به معنای خستن و زخمی کردن بوده و به مرور زمان معنای روحی و روانیِ آزار دادن و دلگیر کردن را نیز به خود گرفته است. در لغت‌نامه‌های کهن، واژهٔ هم‌نویسه‌ای به صورت «اَزاردم» (با فتح الف) نیز وجود دارد که به معنای گیاه لوبیاست، اما کاربرد رایج و مدنظر همواره همان فعل گذشتهٔ آزردن است.

در ساختار جدول‌های کلمات متقاطع، این واژه یک پاسخ ۵ حرفی دقیق برای عباراتی همچون «رنجاندم» یا «ملول ساختم» به شمار می‌رود. هم‌خانواده‌های متعددی مانند آزار، آزرده، بی‌آزار و آزارش دارد که همگی بر مفهوم رساندن آسیب یا تحمل سختی دلالت می‌کنند.