یعنی چه
منبسطکننده به هر ابزار، ماده، دارو یا عاملی گفته میشود که موجبات انبساط، گستردگی، پهن شدن یا افزایش حجم یک جسم یا مجرا را فراهم کند. این واژه در علوم مهندسی، فیزیک و مکانیک به قطعات یا موادی اشاره دارد که حجم را افزایش میدهند و در پزشکی به داروهایی اطلاق میشود که رگها، عضلات یا مجاری بدن را باز و گشاد میکنند (مانند منبسطکننده عروق).
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت «مُنْبَسِط کُنَنده» (monbasit konandeh) است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این پرسش با توجه به تعداد حروف بر اساس واژه اصلی «منبسط کننده» (۱۰ حرف) یا مترادفات آن تنظیم میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به محیط کاربرد، از واژههای متفاوتی استفاده میشود؛ در صنایع عمومی Expander و در اصطلاحات پزشکی و آناتومی واژه Dilator کاربرد دارد.
به عربی
در زبان عربی برای مفاهیم عمومی از واژه مُبَسِّط و برای کاربردهای پزشکی و جراحی (مانند بازکننده رگها یا مجاری) از کلمه مُوَسِّع استفاده میگردد.
به فارسی
برابرهای اصیل و روان فارسی برای این واژه ترکیبی شامل مواردی چون گسترشدهنده، بازکننده، پهنکننده، توسعهدهنده و حجمافزا است که در متون مختلف جایگزین آن میشوند.
جمعبندی و توضیح کامل منبسط کننده
واژه «منبسطکننده» یک اسم فاعل ترکیبی است که بخش اصلی آن یعنی «منبسط» از ریشه عربی «ب س ط» (به معنی گستردگی و پهن شدن) گرفته شده و با پسوند فاعلی فارسی «کننده» ترکیب شده است. این کلمه در لغت به معنای هر عامل، ابزار یا مادهای است که باعث گشاد شدن، افزایش حجم، یا پهن شدن یک جسم یا ساختار میشود. در حوزه ادبی و دینی نیز، همخانوادههای این واژه مانند «باسط» و «یَبْسُطُ» به معنای گشایشدهنده و روزیرسان کاربرد دارند.
در علوم کاربردی، این اصطلاح از اهمیت بالایی برخوردار است. به عنوان مثال، در مهندسی مکانیک و صنایع به قطعاتی که وظیفه افزایش حجم یا فشار را دارند منبسطکننده میگویند. همچنین در حوزه پزشکی، این واژه به طور خاص برای داروها یا ابزارهایی به کار میرود که کانالها، رگهای خونی یا مجاری تنفسی بدن را باز میکنند تا جریان خون یا هوا بهبود یابد؛ نمونه بارز آن «منبسطکننده عروق» است که برای بیماران قلبی تجویز میشود.