یعنی چه
مطربان نشانه جمع فارسی کلمه «مطرب» است. این واژه به هنرمندان، نوازندگان، آوازخوانان و ساززنانی اشاره دارد که با اجرای موسیقی و آواز، در مجالس نشاط و شادی ایجاد میکنند. در برخی دورههای متأخر، این کلمه در زبان عامیانه گاهی بار معنایی متفاوتی نیز به خود گرفته است.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت مُطرِبان (mo-tre-bān) است که از کلمه مفرد مُطرِب همراه با نشانه جمع «ان» تشکیل شده است.
در جدول
در حل جدولهای متقاطع، واژه مطربان به عنوان پاسخ ۶ حرفی برای راهنماهایی چون «نوازندگان»، «خوانندگان قدیمی» یا «خنیاگران» به کار میرود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی با توجه به سیاق متن، میتوان از واژههای Musicians برای نوازندگان و Singers برای آوازخوانان استفاده کرد.
به فارسی
برگردانها و واژههای اصیل هممعنی فارسی برای این کلمه شامل خنیاگران، رامشگران، نوازندگان، آوازخوانان و ارباب نشاط میشود.
نماد چیست
در ادبیات کلاسیک و عرفانی فارسی، به ویژه در اشعار حافظ و مولانا، مطرب نماد پیر کامل، واسطه فیض الهی یا تجلی بخش شهود معنوی است که با نوای خود روح عاشق را از تعلقات دنیوی پاک کرده و به وجد و سماع راستین میرساند.
جمعبندی و توضیح کامل مطربان
واژه مطربان ریشهای عربی (از ثلاثی مجرد طرب) دارد، اما با نشانه جمع فارسی «ـان» ترکیب شده است تا به گروهی از نوازندگان، خوانندگان و خنیاگران اشاره کند که مایه نشاط و طرب مجالس مادی یا معنوی میشوند. در لغتنامههای معتبری چون دهخدا و معین، کلماتی مانند رامشگران و مغنیان به عنوان مترادفات اصلی آن ذکر شدهاند.
این کلمه علاوه بر کاربرد متداول و روزمره در توصیف اهل هنر و موسیقی، در ادبیات عرفانی ما جایگاه بسیار والا و نمادینی دارد؛ به طوری که در شعر شاعران بزرگی چون حافظ، مطرب تجلیبخش منادی فیض الهی و پیر رازدانی است که نوای او روح انسان را به عالم بالا پیوند میزند.