یعنی چه
در تداول عامه و اصطلاحات بازاری، نزولخوار به فردی سرمایهدار گفته میشود که از نیاز مالی و ناچاری افراد سوءاستفاده کرده و به آنها وامهایی با سودهای کلان و کمرشکن میدهد. این اصطلاح یک واژه معمولی و کلاسیک در فرهنگ اقتصادی و اجتماعی ایران است و به تباه کردن مال و زندگی افراد مقروض اشاره دارد.
تنزلوخوار
تلفظ صحیح این واژه مرکب به صورت «نُـزولْ خْـوار» (Nozool-Khaar) است که در آن حرف «و» در کلمه خوار خوانده نمیشود (واو معدوله).
در جدول
در جدولهای متقاطع و شرح در متن، کلمه «نزول خوار» دقیقاً یک پاسخ ۸ حرفی است. همچنین واژههای رباخوار یا سودخور نیز به عنوان معادلهای رایج آن در جدولها به کار میروند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای اشاره به این مفهوم از واژه رسمی Usurer و در اصطلاحات عامیانه و خیابانی از عبارت Loan shark استفاده میشود که به ماهیت بیرحم و غارتگر این افراد اشاره دارد.
به عربی
در زبان عربی و متون فقهی، دقیقترین معادلها برای نزولخوار، کلمات «آکل الربا» و «المرابی» هستند که مستقیماً به دریافت سود حرام اشاره دارند.
در قرآن
خودِ اصطلاح عامیانه «نزولخوار» در متن قرآن نیامده است، اما معادل قرآنی و فقهی مستقیم آن واژهٔ «آکِلُ الرِّبا» (رباخوار) است. در آیه ۲۷۵ سوره بقره، رباخواران به شدت توبیخ شده و به کسانی تشبیه شدهاند که به خاطر تماس با شیطان، دیوانه و بیتعادل شدهاند و توانایی ایستادن درست را ندارند: «الَّذِینَ یَأْکُلُونَ الرِّبَا لَا یقومُونَ إِلَّا کَمَا یَقُومُ الَّذِی یَتَخَبَّطُهُ الشَّیْطَانُ مِنَ الْمَسِّ».
نماد چیست
نزولخوار در ادبیات، سینما و فرهنگ عامه نماد رسمی و مکتوبِ واحدی ندارد؛ اما به طور سنتی و استعاری، این افراد به «زالو» (به خاطر مکیدن خون و مال مردم ناچار) یا «کرکس» (به خاطر تغذیه از مال انسانهای درمانده و رو به سقوط) تشبیه میشوند و نماد بیرحمی، بیانصافی و استثمار مادی هستند.
جمعبندی و توضیح کامل نزول خوار
واژه «نزولخوار» ترکیبی از کلمه عربی «نزول» (که در اصطلاح بازار به معنی کسر کردن بخشی از پول به عنوان سود پیشکی است) و واژه فارسی «خوار» (از مصدر خوردن) تشکیل شده است. این اصطلاح در جامعه برای توصیف افرادی به کار میرود که با بهرهکشی از بحرانهای مالی دیگران، اقدام به دادن وامهای غیرقانونی با سودهای نجومی میکنند. در ادبیات حقوقی و مذهبی، این عمل همان رباخواری دانسته میشود که آسیبهای جبرانناپذیری به اقتصاد خانوادهها وارد میکند.
از نظر شرعی و قرآنی، این پدیده به شدت تقبیح شده و در سوره بقره رفتار رباخواران به حرکات مجنونوار تشبیه شده است. در جوامع غربی نیز با عناوینی همچون Loan shark از این افراد یاد میشود که نشاندهنده نگاه منفی جهانی به این حرفه است. در فرهنگ عامه، نزولخواران همواره به عنوان چهرههای منفور، مادیگرا و بیرحم تصویر میشوند که نماد زالوصفتی و نابودی زندگی قشر ضعیف هستند.