یعنی چه
بیتالغزل در اصطلاح ادبی به برجستهترین و زیباترین بیت یک غزل از نظر لفظ و معنا گفته میشود که کل غزل حول محور آن سروده میشود. در کاربرد عام و کنایی، این واژه به معنای مغز کلام، اصل مطلب و شاهبیت یک رویداد یا موضوع به کار میرود.
تلفظ
این عبارت ترکیبی به صورت «بَیتُ الْغَزَل» تلفظ میشود که از دو واژهٔ عربی «بیت» و «الغزل» ساخته شده است.
در جدول
در جدولهای متقاطع و شرح در متن، پاسخ این پرسش «بیت الغزل» (دارای ۸ حرف) است. از معادلهای دیگر آن میتوان به شاهبیت اشاره کرد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژهٔ Purple patch به بخشهایی از یک اثر ادبی اشاره دارد که از نظر زیبایی نسبت به مابقی متن بسیار متمایز و برجسته است.
به فارسی
معادلهای اصیل و جایگزین فارسی این واژه عبارتند از: شاهبیت، بیتِ گزیده، بیتِ برجسته و عصارهٔ کلام.
نماد چیست
بیتالغزل نماد متمایز بودن، نگین درخشان یک مجموعه و خلاصهٔ زیباییهاست. همانطور که حافظ میفرماید: «شعر حافظ همه بیتالغزلِ معرفت است / آفرین بر نفسِ دلکش و لطفِ سخنش»
جمعبندی و توضیح کامل بیت الغزل
واژهٔ «بیتالغزل» یکی از اصطلاحات ادبی و کنایی زیبای زبان فارسی است که ریشه در ترکیب دو واژهٔ عربی بیت و غزل دارد. این اصطلاح در اصل به آن بیتِ کلیدی و درخشانی اشاره میکند که شاعر غزل را بر اساس آن بنا میکند و بیشترین جلوه را در شعر دارد.
امروزه این واژه فراتر از مرزهای شعر رفته و در ادبیات روزمره به معنای «اصل مطلب»، «مغز کلام» یا بهترین بخش از یک اتفاق، سخنرانی و اثر هنری به کار میرود. استفاده از آن نشاندهندهٔ برجستگی ویژه و ارزش والای یک عنصر در میان یک مجموعه است.