یعنی چه
مثمر شدن در لغت به معنای بارور شدن و میوه دادن درخت است. در مفهوم مجازی و کاربرد روزمره، این واژه به معنی به ثمر نشستن تلاشها، سودمند واقع شدن، مفید بودن و دست یافتن به یک نتیجه عینی و مثبت از کار یا فعالیتی مشخص به کار میرود.
تلفظ
تلفظ صحیح این ترکیب به صورت [مُثْ.مِرْ شُ.دَن] (mosmer shodan) است. واژه «مثمر» اسم فاعل از باب افعال در زبان عربی است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، معادل کلمه «مثمر شدن» یا پاسخِ سوالاتی با مفهوم بارور شدن و مفید واقع شدن، خودِ ترکیب ۷ حرفی «مثمر شدن» یا کلماتی نظیر بارآور، سودبخش و ثمربخش است.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن مفهوم مثمر شدن و به نتیجه رسیدن یک اقدام، از اصطلاحات فوق استفاده میشود.
به عربی
ریشه این واژه عربی است و در این زبان از افعال باب افعال برای بیان ثمر دادن استفاده میشود.
در قرآن
خود صفت «مُثْمِر» در قرآن نیامده است، اما فعل همخانواده آن یعنی «أَثْمَرَ» به معنای میوه دادن در آیه ۹۹ سوره انعام ذکر شده است: «...انظُرُوا إِلَىٰ ثَمَرِهِ إِذَا أَثْمَرَ وَیَنْعِهِ...» (به میوه آن چون ثمر دهد و به رسیدنش بنگرید). همچنین کلماتی مانند ثمر و ثمرات بارها در قرآن استفاده شدهاند.
نماد چیست
در فرهنگ و ادبیات، مثمر شدن نمادی از درخت بارور، درو کردن محصول و کارنامه موفق است. این مفهوم نشاندهنده پختگی، کمال، به بار نشستن زحمات متمادی و خیر و سود رساندن به دیگران است.
جمعبندی و توضیح کامل مثمر شدن
عبارت «مثمر شدن» ریشه در زبان عربی دارد و از واژه «ثمر» به معنی میوه مشتق شده است. این اصطلاح در ادبیات فارسی هم به صورت حقیقی برای درختان و گیاهان (بارور شدن و میوه دادن) و هم به صورت مجازی برای انسانها، برنامهها و پروژهها (نتیجهبخش بودن و به ثمر رسیدن زحمات) کاربرد فراوان دارد.
نکته نگارشی مهمی که در خصوص این واژه وجود دارد، غلط مصطلح «مثمر ثمر واقع شدن» است. از آنجا که کلمه «مثمر» خود به تنهایی معنای «ثمردهنده» را در بر دارد، تکرار کلمه ثمر پس از آن از نظر دستوری حشو و زاید محسوب میشود. بنابراین شکل درست و فصیح نگارش آن، همان «مثمر شدن» یا «ثمربخش بودن» است.
بررسی ریشههای قرآنی و زبانی این کلمه نشان میدهد که مفهوم باروری و بازدهی مثبت، همواره با برکت و کمال همراه بوده است؛ همانطور که در قرآن کریم نیز به زیبایی سیر تکامل و به ثمر نشستن میوهها با فعل همخانواده آن مورد توجه قرار گرفته است.