یعنی چه
واژهٔ جحمرش در لغتنامههای کهن برای توصیف زن پیر و سالخورده (گندهپیر)، شتر مادهای که از پیری بسیار ناتوان شده، خرگوش بزرگ یا خرگوش مادهٔ شیرده، و همچنین مار افعی بزرگ و خشن به کار میرفته است.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت جَحْمَرِش (بر وزن فَعْلَلِل) است که حرف جیم و میم دارای فتحه، حاء دارای سکون، راء دارای کسره و شین در انتها ساکن است.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، در پاسخ به راهنمای «زن پیر کلانسال» یا «شتر ماده بسیار پیر»، واژه ۵ حرفی «جحمرش» مد نظر است.
به انگلیسی
برای مفاهیم مختلف این واژه در زبان انگلیسی میتوان از واژگان Crone یا Old woman برای بخش انسانی، و Large female rabbit برای بخش جانوری استفاده کرد.
به عربی
این واژه اصالتاً عربی (خماسی مجرد) است و در متون کهن عربی به همین صورت جحمرش یا در قالب جمع آن «جحامر» استفاده شده است.
به فارسی
معادلهای روان و متداول این واژه در زبان فارسی شامل کلماتی چون پیرزن، فرتوت، عجوز، و زالزن است که برای توصیف سن بالا و کهولت به کار میروند.
نماد چیست
این کلمه نماد اسطورهای رسمی ندارد، اما در ادبیات کهن عرب و متون قدیمی گاهی به عنوان نماد و استعارهای برای سختی، خشونت روزگار یا دلالت بر زن بدقدم و زمخت استفاده میشده است.
جمعبندی و توضیح کامل جحمرش
واژهٔ «جحمرش» از جمله لغات کهن و غریب وامگرفته از زبان عربی است که وارد متون ادبی قدیمی شده است. این واژه ساختاری پنجحرفی (خماسی مجرد) دارد و بر وزن فَعْلَلِل تلفظ میشود. در کاربرد زبانی، این کلمه معانی متعددی در حوزه انسان و طبیعت دارد که رایجترین آنها توصیف زن پیر و سالخورده است.
علاوه بر معنای انسانی، جحمرش در لغتنامههای بزرگی مانند دهخدا و لسانالعرب برای توصیف شتر ماده بسیار پیر، خرگوش بزرگ شیرده و مار افعی خشن نیز به کار رفته است. این کلمه در قرآن کریم نیامده و امروزه کاربرد گفتاری ندارد، اما به عنوان یک گنجینه واژگانی در طراحی سؤالات جدولهای کلمات متقاطع مورد توجه قرار میگیرد.