یعنی چه
در فرآیند جوشکاری (بهویژه جوشهای شیاری یا لبهبهبه)، اگر فلز مذاب جوش بیش از حد مجازِ تعیینشده در استانداردها، از سمت دیگر اتصال (ریشه یا پشت کار) بیرون بزند و به شکل برآمدگی غیراستاندارد درآید، به آن «نفوذ اضافی» میگویند. این پدیده یک نوع عیب ابعادی و ساختاری در جوشکاری محسوب میشود که باعث ایجاد تمرکز تنش در قطعه شده و در نهایت مقاومت مکانیکی اتصال را کاهش میدهد.
تلفظ
این عبارت ترکیبی به صورت [نوُ فُوذِ اِ ضا فی] تلفظ میشود.
در جدول
در پاسخ به سوالات جدول کلماتی، عبارت «نفوذ اضافی» دارای ۹ حرف است. همچنین ممکن است از واژههای مترادفی چون «تحدب ریشه» یا «گرده ریشه» نیز استفاده شود.
به انگلیسی
در استانداردهای بینالمللی جوشکاری مانند AWS و ISO، این عیب با اصطلاح Excessive Penetration شناخته میشود.
به عربی
در متون مهندسی مکانیک و صنایع اتصال در جهان عرب، از این عبارت برای توصیف این پدیده استفاده میشود.
به ترکی
در واژهگزینی تخصصی و مهندسی ترکی استانبولی، برای عیب نفوذ بیش از حد جوش این اصطلاح کاربرد دارد.
نماد چیست
در نقشههای فنی، دستورالعملهای جوشکاری (WPS) و گزارشهای بازرسی غیرمخرب (NDT)، این عیب ابعادی را به صورت مخفف با نماد شناسه EP (برگرفته از Excessive Penetration) نمایش میدهند.
جمعبندی و توضیح کامل نفوذ اضافی
عبارت «نفوذ اضافی» یک اصطلاح کاملاً فنی و استاندارد در مهندسی متالورژی، بازرسی فنی و صنایع جوشکاری است که توسط فرهنگستان زبان و ادب فارسی نیز به تصویب رسیده است. این پدیده زمانی رخ میدهد که در حین عملیات جوشکاری، کنترل حوضچه مذاب از دست رفته و مقدار زیادی از فلز پرکننده از پشت شیار اتصال بیرون میزند.
اگرچه وجود نفوذ برای استحکام ریشه جوش لازم است، اما نفوذ بیش از حد و غیراستاندارد به عنوان یک عیب ساختاری شناخته میشود؛ چرا که این برآمدگیهای اضافی علاوه بر ایجاد تمرکز تنش شدید، در لولهها و مخازن باعث ایجاد اغتشاش در جریان سیال و خوردگی زودرس میشود.
برای جلوگیری از بروز این عیب، بازرسان و مهندسان جوش مواردی چون جریان مصرفی، سرعت پیشروی، زاویه الکترود و فاصله ریشه (Root Gap) را پیش از شروع و در حین فرآیند به دقت تنظیم و کنترل میکنند.