یعنی چه
مونوفین یک وسیله ورزشی تخصصی برای شنا و غواصی آزاد است. این باله به صورت یکتکه طراحی شده و هر دو پای غواص یا شناگر درون یک قالب واحد قرار میگیرد. استفاده از مونوفین با شبیهسازی حرکت دم دلفین یا نهنگ، به شناگر اجازه میدهد با موج دادن به بدن، با سرعت بسیار بالایی در آب حرکت کند. از آنجا که این واژه یک اصطلاح مدرن و ورزشی است، میتوان کاربرد عینی آن را اینگونه تصویر کرد: شناگر هر دو پای خود را درون این باله بزرگ قرار میدهد و با تکان دادن هماهنگ باسن و پاها (تکنیک پای دلفین)، بدون نیاز به دست زدن، با سرعتی نزدیک به ۱۲ کیلومتر بر ساعت در اعماق آب پیش میرود.
تلفظ
این واژه به صورت مُونُوفین تلفظ میشود و از ترکیب دو بخش فرنگی تشکیل شده است.
در جدول
در پاسخ به سوالات جدول کلمات متقاطع درباره باله شنای بزرگ یا یکپارچه، پاسخ مبنا «مونوفین» با ۷ حرف یا معادل مصوب آن «تکپایار» است.
به انگلیسی
واژه انگلیسی این دستگاه غواصی Monofin است که از mono (تک) و fin (باله) ترکیب شده است.
به ترکی
در زبان ترکی هم از خود واژه بینالمللی مونوفین و هم از عبارت تکپالت (Tek palet) استفاده میشود.
به فارسی
فرهنگستان زبان و ادب فارسی برای واژههای گروه فین غواصی، واژه «پایار» را تصویب کرده است؛ از این رو معادل رسمی و سرهٔ مونوفین در زبان فارسی «تکپایار» نام دارد.
نماد چیست
در فرهنگ ورزشی و تفریحی، مونوفین به عنوان نماد غواصی آزاد، حرکت دلفینی و همچنین المان بصری «پری دریایی» (Mermaid) شناخته میشود و مظهر هماهنگی کامل بدن انسان با جریان آب است.
معنی انگلیسی/خارجی
واژه Monofin از دو بخش ریشه یونانی -mono به معنی تک یا یگانه و واژه انگلیسی fin به معنی باله تشکیل شده است. این وسیله در اوایل دهه ۱۹۷۰ در اتحاد جماهیر شوروی برای مسابقات شنای سرعتی ابداع شد و امروزه رکورد قطعات غواصی آزاد را جابهجا کرده است. از آنجا که این واژه کاملاً بیگانه است، بخشهای سنتی مانند ریشه یا همخانواده فارسی برای آن وجود ندارد.
جمعبندی و توضیح کامل مونوفین
مونوفین یک واژه تخصصی و مدرن در دنیای ورزشهای آبی است که به نوعی باله شنای بزرگ و یکپارچه اشاره دارد. در این وسیله، برخلاف فینهای معمولی (بایفین)، هر دو پای شناگر در یک قالب واحد قرار میگیرند تا با شبیهسازی حرکت دلفین، بیشترین سرعت ممکن در شنا و غواصی آزاد ایجاد شود.
این اصطلاح ریشه فرنگی دارد و از ترکیب پیشوند مونو (تک) و فین (باله) ساخته شده است. فرهنگستان زبان و ادب فارسی برای بومیسازی این مفهوم، واژه «تکپایار» را به عنوان معادل رسمی آن تصویب کرده است که در جدولها و متون رسمی کاربرد دارد.
استفاده از مونوفین نیازمند هماهنگی بالای عضلات شکم و پاها است و در فرهنگ تفریحی و ورزشی، علاوه بر تداعی سرعت شگفتانگیز، به عنوان نماد شنای پریدریایی و غواصی آزادِ حرفهای شناخته میشود.