یعنی چه
این اصطلاح یک مفهوم فلسفی و اخلاقی است که بر ارزشگذاری زمان حال، رها کردن حسرت گذشته و اضطراب آینده تأکید دارد تا انسان بتواند از تکتک لحظات زندگی خود بیشترین بهره را ببرد.
تلفظ
تلفظ این عبارت به صورت [لَ حْ زِ را دَ رْ یا بْ] است.
در جدول
این عبارت در جدولهای کلمات متقاطع معمولاً به عنوان راهنمای مفهوم دمغنیمتشماری یا معادل کارپه دیم به کار میرود و دقیقاً ۱۱ حرف دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی و فرهنگ غربی، معروفترین معادل برای این اصطلاح عبارت لاتین Carpe diem است که ریشه در اشعار هوراس دارد.
به عربی
در زبان عربی برای بیان این مفهوم از تعابیری استفاده میشود که بر شکار فرصتها و همراهی با زمان حال تأکید دارند.
به فارسی
در زبان و ادبیات فارسی این مفهوم پیشینهای بسیار غنی دارد و معادلهایی چون «دم را غنیمت شمردن»، «حال را دریافتن» و در اصطلاح عرفانی «ابنالوقت بودن» برای آن به کار میرود.
معنی انگلیسی/خارجی
عبارت خارجی مرتبط با این مفهوم Carpe Diem است که از زبان لاتین وارد انگلیسی و سایر زبانها شده است. این اصطلاح فلسفی به معنای استفاده از روز و فرصت حال است و به عنوان یک سبک زندگیِ مثبت برای دوری از نگرانیهای آینده و افسوسهای گذشته شناخته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل لحظه را دریاب
عبارت «لحظه را دریاب» جوهرهٔ یک دیدگاه فلسفی عمیق است که انسان را به بیداری ذهنی و حضور در زمان حال دعوت میکند. این مفهوم یادآور این حقیقت است که گذشته تغییرناپذیر و آینده غیرقابلپیشبینی است، بنابراین تنها دارایی واقعی انسان، لحظهٔ جاری است که باید از آن برای رشد، شادی و خلق ارزش استفاده کند.
در فرهنگ و ادبیات ایرانی، این ایده به وفور در اشعار شاعرانی چون خیام و حافظ تجلی یافته است؛ آنجا که بر لزوم غنیمت شمردن دم و خوش بودن در لحظه تأکید میکنند. نمادهایی مانند ساعت شنی یا گل شکفته نیز در هنر و ادبیات به عنوان نشانههایی از گذر سریع زمان و ضرورت بهرهمندی از فرصتها پیش از پژمردگی به کار میروند.