بدخو یعنی چه؟ مترادف و متضاد آن

جمع‌بندی و توضیح کامل بدخو

واژه «بدخو» یکی از صفات مرکب و اصیل در زبان فارسی است که از ترکیب دو واژه «بد» و «خو» (به معنای طبع و سرشت) ساخته شده است. این کلمه در لغت‌نامه‌های معتبری چون دهخدا، معین و عمید به معنای فردی تندمزاج، بدخلق، عصبی و دارای رفتارهای ناپسند اجتماعی تعریف می‌شود که با تندی و خشونت با اطرافیان خود برخورد می‌کند.

در ادبیات کلاسیک فارسی، بدخویی همواره به عنوان یک ویژگی نکوهیده شناخته شده و مایه آزار فرد و جامعه به شمار رفته است؛ برای نمونه، ناصرخسرو در اشعار خود از «عقاب» به عنوان نماد بدخویی یاد می‌کند که به خاطر طبع تندش عمر کوتاهی دارد، در حالی که کرکس را به خاطر خوش‌خویی دارای عمری دراز می‌داند. بار معنایی این واژه کاملاً منفی و انتقادی است.

اگرچه خود لفظ «بدخو» به دلیل فارسی بودن در متن قرآن کریم نیامده است، اما مفاهیم معادل آن در قالب واژه‌هایی چون «عُتُلّ» (به معنی سرکش و بدخو) و «فَظّ» (به معنی تندخو و سنگ‌دل) برای توصیف رفتارهای خشن و ناپسند به کار رفته و مورد ملامت قرار گرفته است.