یعنی چه
اقرار کننده در لغت به معنای اعترافکننده و پذیرا شوندهٔ حقیقت است. در اصطلاح فقهی و حقوقی، به شخصی گفته میشود که با اراده و هوشیاری، وجود حق یا ارتکاب عملی را به ضرر خودش و به نفع شخص دیگری تصدیق و اذعان کند. در بافت قانونی به این فرد «مُقِرّ» نیز میگویند و اقرار او از قویترین دلایل اثبات دعوا به شمار میرود.
تلفظ
این کلمه از ترکیب واژهٔ عربی «اقرار» (با کسر الف) و پسوند فاعلی فارسی «کننده» ساخت شده است و به صورت e-qrār-ko-nan-deh تلفظ میشود.
در جدول
در حل جدولهای متقاطع، برای راهنمای «اقرار کننده»، بسته به تعداد حروف مشخصشده، میتوانید از کلماتی چون «مقر»، «معترف»، «اذعانکننده» یا واژهٔ کهن فارسی «خستو» استفاده کنید. خودِ واژهٔ «اقرار کننده» نیز دقیقاً ۱۰ حرف دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی با توجه به سیاق متن، واژگان متفاوتی استفاده میشود؛ در مفاهیم عمومی و اعتراف، واژه Confessor و در بافتهای رسمی، حقوقی و دادگاهی عباراتی نظیر Declarant یا Acknowledger به کار میروند.
به عربی
در زبان عربی و متون فقهی، دقیقترین واژه برای این مفهوم «مُقِرّ» (از ریشه قرّ) است. همچنین کلمه «معترف» نیز به عنوان مترادف رایج آن در کاربردهای عمومیتر استفاده میشود.
در قرآن
خودِ ترکیب فارسی «اقرار کننده» یا اسم فاعلِ صریح آن در قرآن نیامده است، بنابراین به عنوان یک واژه مستقل قرآنی «نامشخص» تلقی میشود. با این حال، افعال همخانواده از ریشه «ق ر ر» در باب افعال بارها با همین معنا به کار رفتهاند؛ برای مثال در آیه ۸۴ سوره بقره میخوانیم: «ثُمَّ أَقْرَرْتُمْ وَأَنْتُمْ تَشْهَدُونَ» (سپس اقرار کردید و خود گواه بودید) و همچنین آیه ۸۱ سوره آلعمران که عبارت «أَأَقْرَرْتُمْ» (آیا اقرار کردید؟) در آن ذکر شده است.
جمعبندی و توضیح کامل اقرار کننده
واژهٔ «اقرار کننده» یک اصطلاح ترکیبی فارسی-عربی است که در حوزه حقوق، فقه و ادبیات عمومی کاربرد فراوانی دارد. این کلمه به کسی اشاره میکند که با زبان خود به زیان خویش و به سود دیگری شهادت میدهد یا خطایی را گردن میگیرد. در ساختار حقوقی، به این فرد «مُقِر» گفته میشود و گفتههای او از محکمترین ادله برای ختم دعاوی به شمار میرود، چرا که انسان عاقل کاری به ضرر خود انجام نمیدهد مگر اینکه حقیقت داشته باشد.
از نظر ریشهشناسی، بخش اول این کلمه از ریشه عربی «ق ر ر» به معنی ثبات و پابرجا کردن گرفته شده و با پسوند فاعلی فارسی ترکیب شده است. اگرچه خودِ کلمه به صورت ترکیبی در متن قرآن مجید وجود ندارد، اما صیغههای فعلی آن مانند «أقررتم» در آیات مختلف برای گرفتن پیمان و اعتراف به کار رفتهاند که اصالت معنایی آن را در فرهنگ اسلامی و عربی نشان میدهد.
در ابعاد نمادین و فرهنگی، اقرارکننده تجسمی از مسئولیتپذیری اخلاقی، بیداری وجدان و تسلیم در برابر حقیقت است. در فرهنگ عامه و بازیهای فکری نظیر جدول نیز، این کلمه با مترادفهایی همچون معترف، اذعانکننده و واژه سرهٔ فارسی «خستو» پیوند خورده است.