یعنی چه
واژه «زعقه» اصالتاً عربی است و به معنای فریاد ناگهانی، جیغ، صیحه شدید یا نعرهای است که معمولاً از روی ترس، وحشت، درد یا وجد و هیجان زیاد سر داده میشود. این واژه در متون کهن فارسی و ادبیات عرفانی نیز به کار رفته است.
تلفظ
این کلمه به صورت زَعْقَه (با فتح ز، سکون ع و فتح ق) تلفظ میشود.
در جدول
در حل جدولهای متقاطع، واژه «زعقه» به عنوان پاسخ برای راهنماهایی چون «فریاد بلند»، «صیحه» یا «بانگ سهمناک» کاربرد دارد و دقیقا یک کلمه ۴ حرفی است.
به انگلیسی
معادلهای انگلیسی این واژه همگی بر مفهوم تولید صدای بلند و ناگهانی با حنجره دلالت دارند.
به عربی
از آنجا که خود واژه ریشه عربی دارد، در زبان عربی معیار با کلماتی هممعنی مانند صیحه و صراخ همپوشانی بالایی دارد.
نماد چیست
زعقه در ادبیات عمومی نماد وحشت، درد ناگهانی، شکستن یکباره سکوت یا اعلام خطری اضطراری است. با این حال، در ادبیات عرفانی و متون صوفیه، «زعقه زدن» بار معنایی مثبتی پیدا میکند و نماد جوشش ناگهانی روح، تسلیم در برابر تجلی عظمت الهی، و فریاد بیاختیاری است که عارف از شدت شوق یا شنیدن ذکر و آیهای از جان میکشد.
جمعبندی و توضیح کامل زعقه
واژه «زعقه» یک وامواژه اصیل عربی از ریشه (ز-ع-ق) است که به معنای فریاد شدید، صیحه، جیغ و بانگ سهمناک وارد زبان و ادبیات فارسی شده است. این کلمه به خوبی حالت روانی فردی را توصیف میکند که تحت تاثیر یک عامل ناگهانی مثل ترس، درد یا هشدار، کنترل صدای خود را از دست داده و بانگ بلندی سر میدهد.
اگرچه این واژه و مشتقاتش در متن قرآن کریم به کار نرفتهاند و ساختاری غیرقرآنی دارد، اما در متون کهن فارسی و به ویژه در ادبیات صوفیه و عرفانی جایگاه ویژهای یافته است. در فضای عرفان، زعقه زدن نشاندهنده به وجد آمدن دل، بیخودی زاهد و طلیعهای از تجلیات سنگین معنوی بر قلب سالک است که او را به خروش وا میدارد.