یعنی چه
این عبارت ترکیبی از دو واژه عربی است؛ «سَبُع» به معنای حیوان درنده و گوشتخوار مانند شیر و گرگ است و «ضاری» به معنای درندهخو، هاریگرفته و بیباک در حمله. در مجموع به معنای جانور وحشی، درنده و بسیار خطرناکی است که به شکار خو گرفته است و در ادبیات به عنوان استعارهای از ستمگری و بیرحمی به کار میرود.
تلفظ
تلفظ صحیح این عبارت با ضمه روی حرف «ب» در کلمه اول به صورت سَبُعاً ضارِیاً است.
در جدول
پاسخ دقیق برای این عبارت در جدول ۹ حرف دارد که خود کلمه «سبعا ضاریا» است. از گزینههای مشابه دیگر میتوان به سبع ضار یا حیوان درنده اشاره کرد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن مفهوم این واژه از اصطلاحات مربوط به حیوانات درنده و شکارچی استفاده میشود.
به عربی
این ترکیب خود ریشه عربی دارد و مترادفهای فصیح آن در این زبان شامل حیوان مفترس و وحش کاسر است.
به فارسی
نزدیکترین معادلهای فارسی برای این ترکیب، ددِ درنده، جانور خونخوار، وحشی و حیوانِ هارِ شکارچی هستند.
در قرآن
عبارت ترکیبی «سبعاً ضاریاً» به صورت مستقیم و مستقل در متن قرآن وجود ندارد. با این حال، کلمه «سبع» به تنهایی در قرآن هم به معنای عدد هفت و هم در لغت عربی کلاسیک به معنای حیوان درنده کاربرد دارد. شهرت اصلی این ترکیب به دلیل استفاده استعاری آن در نامه ۵۳ نهجالبلاغه (فرمان امام علی علیهالسلام به مالک اشتر) است.
جمعبندی و توضیح کامل سبعا ضاریا
عبارت عربی «سَبُعاً ضارِیاً» در اصل به معنای حیوان درنده، خونخوار و بیباکی است که به شکارگری و وحشیگری خو گرفته است. این ترکیب از دو جزء «سبع» (جانور گوشتخوار و دد) و «ضاری» (شکارچی تیزچنگال و هار) تشکیل شده است که روی هم رفتنِ آنها نهایتِ درندگی و خطرناک بودن یک موجود را آشکار میسازد.
اگرچه این عبارت به صورت یک ترکیب ثابت در قرآن کریم یافت نمیشود، اما در متون روایی و ادبیات سیاسیِ جهان اسلام جایگاه ویژهای دارد. مشهورترین کاربرد آن در نامه ۵۳ نهجالبلاغه است، جایی که امام علی (ع) مالک اشتر را از تبدیل شدن به «سبعاً ضاریاً» (فرمانروای درندهخو و ستمگر) بر حذر میدارد تا حقوق و اموال مردم را غنیمت نشمارد.
در فرهنگ لغات و دایرةالمعارفها، این واژه نماد بارز خشونت مهارنشدنی، ستمگری بیرحمانه و سوءاستفاده از قدرت علیه زیردستان و افراد ضعیف جامعه است و در مقابل مفاهیمی چون رأفت، رحمت و دلسوزی قرار میگیرد.