یعنی چه
واژهٔ برخه در زبان فارسی به معنای قسمت، حصه، نصیب و پارهای از یک کل به کار میرود. همچنین این واژه در ریاضیات قدیم و اصطلاحات کهن به عنوان معادل عدد کسری یا جزوی از کل استفاده میشده است.
تلفظ
این واژه به صورت بَرْخَه (با فتح ب و سکون ر و خ) تلفظ میشود.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ واژهٔ «برخه» یک کلمهٔ ۴ حرفی است که به عنوان معادل کسر، بخش یا پاره از یک کل شناخته میشود.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی بسته به بافت متن، از واژههای Fraction برای کاربرد ریاضی و Part یا Portion برای معنای عمومی آن استفاده میشود.
به ترکی
در زبان ترکی برای معادل ریاضی آن از واژه Kesir و برای معانی عمومی از کلماتی مانند Parça یا Bölüm استفاده میگردد.
به فارسی
واژههای هممعنی و معادلهای اصیل فارسی آن شامل بخش، جزء، کسر، بهره، نصیب، قطعه و پاره هستند. این واژه کاملاً پارسی است و از ریشهٔ کارواژهٔ کهن «برخیدن» به معنای تکهتکه کردن یا بخش کردن مشتق شده است.
نماد چیست
این واژه در فرهنگ و اساطیر نماد خاص دینی یا عرفانی ندارد، اما در اصطلاحات قدیمی فرهنگستان زبان، ترکیب «برخهٔ دوری» به عنوان معادل ریاضی برای کسر متناوب به کار میرفته است.
جمعبندی و توضیح کامل برخه
واژهٔ «برخه» یک واژهٔ اصیل و کهن ایرانی است که از ریشهٔ فارسی میانه و کارواژهٔ «برخیدن» به معنی تکهتکه کردن مشتق شده است. اگرچه این کلمه در فارسی معیار امروز کمتر به صورت روزمره شنیده میشود، اما در متون کهن و ادبیات ریاضی قدیم جایگاه ویژهای داشته و دقیقاً به مفهوم جزء، حصه، بخش و عدد کسری در مقابل عدد صحیح به کار میرفته است.
امروزه این واژه علاوه بر کاربردهای ادبی و جدولی در زبان فارسی، در برخی زبانهای همریشه و همخانواده مانند زبان پشتو همچنان زنده است و به وفور به معنای «بخش و قسمت» (مانند بخش اول یا دوم یک مجموعه) استفاده میشود. شناخت این واژه به درک بهتر ریشههای واژگانی کلماتی چون برخی و بهره کمک میکند.