کلمه ادبار یعنی چه؟ متضاد آن

جمع‌بندی و توضیح کامل کلمه ادبار

واژه ادبار یک مصدر وام‌گرفته از زبان عربی (از ریشه د-ب-ر) است که در طول تاریخ ورودش به زبان فارسی، دچار تغییر معنایی جالبی شده است. این واژه در ریشه اصلی خود به معنای فیزیکی و استعاریِ «پشت کردن، رو برگرداندن و به پایان رسیدن» است که در قرآن کریم نیز دقیقاً در همین راستا (مانند روگردانی شب یا ستارگان) به کار می‌رود.

اما در ادبیات کلاسیک و زبان فارسی امروز، ادبار عمدتاً در تقابل با واژه «اقبال» معنا می‌شود. از آنجا که اقبال به معنی روی آوردنِ روزگار و بخت نیک است، ادبار به مَجاز معنای پشت کردنِ روزگار، بخت‌برگشتگی، تیره‌بختی، فلاکت و نحوست را به خود گرفته است. در فرهنگ عامه اصطلاحاتی چون «مفلوک و ادبار» نشان‌دهنده اوج بیچارگی و فقر ظاهری و باطنی یک شخص است.