یعنی چه
این عبارت یک ترکیب وصفی ادبی است و به فرد یا معشوقی اشاره دارد که زیبایی و جذابیت بسیار زیادی دارد (دلربا)، اما این جذابیت همزمان باعث ایجاد آشوب، فتنه، تحریک احساسات یا درگیری و دردسرهای عاطفی میشود (فتنهجو). در ادبیات، این توصیف معمولاً بار عاطفی دارد و نمونهای از معشوق دردسرساز اما دوستداشتنی است.
تلفظ
تلفظ دقیق این ترکیب به صورت «فِتْنِهجُو وَ دِلْربا» است که از دو واژه فتنهجو و دلربا همراه با واو عطف تشکیل شده است.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این عبارت دقیقاً خود واژه «فتنه جو و دلربا» با ۱۲ حرف است.
به انگلیسی
برای برگردان این مفهوم به انگلیسی میتوان از ترکیب صفات جذابیت و آشوبطلبی استفاده کرد یا مفهوم فرهنگی مابه ازای آن یعنی Femme fatale را به کار برد.
در قرآن
خود ترکیب «فتنهجو و دلربا» در قرآن کریم وجود ندارد. واژه «فتنه» بیش از ۳۰ بار در قرآن به معانی آزمایش، امتحان الهی، شرک و آشوب آمده است، اما صفت فتنهجو یا واژه فارسی دلربا در متن قرآن دیده نمیشود؛ هرچند مفهوم شیفتگی شدید در داستان یوسف و زلیخا با عبارت «شغفها حباً» قرابت معنایی دارد.
نماد چیست
این ترکیب در ادبیات کلاسیک و عرفانی فارسی، نماد معشوقی زیبا اما خطرناک است که دل عاشق را میرباید و در آن طوفان به پا میکند. همچنین در متون عرفانی، دنیا اغلب به زنی فتنهجو و دلربا تشبیه میشود که با ظاهری فریبنده انسان را گمراه میسازد. از نظر روانشناسی یونگ، این مفهوم با کهنالگوی آنیما (بعد زنانگی سرکش و اغواگر درون روان مرد) همخوانی دارد.
جمعبندی و توضیح کامل فتنه جو و دلربا
عبارت «فتنهجو و دلربا» یک ترکیب وصفی و کنایی در زبان و ادبیات فارسی است که از ادغام دو صفت فاعلی ساخته شده است. این اصطلاح برای توصیف افرادی به کار میرود که به دلیل داشتن جاذبههای ظاهری و شخصیتی فوقالعاده، توجه همگان را به خود جلب میکنند، اما همزمان حضورشان با آشوب، دگرگونی عاطفی، و گرفتاریهای ذهنی برای دیگران همراه است.
در شعر و ادبیات کلاسیک، این عبارت توصیفکننده معشوق فتان است؛ معشوقی که زیباییاش هم ستودنی و هم ویرانگر است. ریشه بخش اول آن (فتنه) عربی و به معنای آزمون و بلواست و بخش دوم آن (دلربا) کاملاً فارسی و به معنای رباینده دل است که ترکیب آنها تضاد زیبایی از عشق و خطر را به نمایش میگذارد.