یعنی چه
فتوت در لغت به معنای جوانی و شادابی است و در اصطلاح اخلاقی و عرفانی، به مجموعهای از فضایل فضیلتمحور شامل جوانمردی، مردانگی، سخاوت، کرم، فروتنی و ایثار (مقدم داشتن دیگران بر خود) اطلاق میشود.
مترادف
این واژهها در متون اخلاقی و ادبی به عنوان همپوشانهای معنایی اصلی فتوت به کار میروند که بر بخشش و بزرگواری دلالت دارند.
ریشه
این کلمه وامواژهای عربی در فارسی است که از ریشه «ف ت ی» (فُتُوَّة) به معنی جوانی و جوانمردی مشتق شده است.
تلفظ
در زبان فارسی به صورت فُتُوَّت (با ضمه ف و ت و تشدید و فتح واو) تلفظ میشود.
در جدول
پاسخ دقیق برای پرسشهای جدولی مربوط به مفهوم جوانمردی و مردانگی با چهار حرف، خود کلمه «فتوت» است.
به انگلیسی
بسته به سیاق متن، واژه chivalry بهترین معادل برای بیان آیین تاریخی و اخلاقی فتوت است.
در قرآن
خود واژه «فتوت» به صورت مستقیم در قرآن نیامده است، اما همخانوادههای آن مانند «فَتَی» (جوانمرد) برای حضرت ابراهیم (ع) به دلیل بتشکنی و «فِتْیَة» (جوانمردان) برای اصحاب کهف به خاطر ایمان راسخشان به کار رفته است.
جمعبندی و توضیح کامل فتوت
فتوت یکی از کلیدیترین مفاهیم اخلاقی، اجتماعی و عرفانی در فرهنگ اسلامی و ایرانی است که فراتر از معنای لغوی آن (جوانی)، به اوج فضایل انسانی مانند ایثار، سخاوت، حامی ضعیفان بودن و ترجیح دادن دیگران بر خود اشاره دارد. در سنت تصوف، حقیقتِ فتوت را در رنجاندن کسی و فروتن دیدن خود در برابر خلق میدانند.
این مفهوم در تاریخ ایران بازتاب ساختاری مهمی داشته و پایهگذار جریانهایی چون عیاران، پهلوانان زورخانه و اصناف پیشهوری بوده است که راه و رسم خود را در کتابهایی به نام «فتوتنامه» تدوین میکردند. مظهر و قطب اصلی فتوت در فرهنگ ایرانی و شیعی، حضرت علی بن ابیطالب (ع) است که با شعار بلند «لا فتی الا علی» شناخته میشود.