یعنی چه
این واژه از ریشهٔ ترکی «دولانماق» گرفته شده و به معنای چرخیدن، پرسه زدن، طواف کردن حول یک محور یا گذران زندگی و روزگار است. در عبارات محلی و ادبیات فولکلور، به حرکت مداوم زمان یا گردش زمین و روزگار اشاره دارد.
تلفظ
تلفظ دقیق این واژه به صورت «Dolanar» است که در آن آواهای کشیده و روان ترکی به کار رفته است.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلمات، این واژه دقیقاً با ۷ حرف به عنوان پاسخ برای راهنماهایی مثل «میچرخد به ترکی» یا «گردش روزگار در ضربالمثل ترکی» قرار میگیرد.
به انگلیسی
معادلهای انگلیسی این واژه بسته به ساختار جمله میتوانند افعالی باشند که به دوران، گردش یا پرسه زدن اشارت دارند.
به ترکی
این واژه یک فعل اصیل در زبان ترکی (آذربایجانی و استانبولی) است و از ترکیب ریشه فعل «dolan» با پسوند زمان حال استمراری یا آینده «ar» برای سوم شخص مفرد ساخته شده است.
به فارسی
برگردان دقیق و مستقیم این واژه به زبان فارسی، افعال «میچرخد» و «میگردد» است که در معنای استعاری به گذران زندگی و چرخ زمانه نیز دلالت میکند.
نماد چیست
این واژه در فرهنگ عامه و ضربالمثلها مجازاً نماد تغییرات بیپایان دنیا، چرخ فلک و برگشتن ورق زندگی به نفع انسانهاست. همچنین در اشعار عاشقانه میتواند نمادِ دورِ کسی گشتن و وفاداری باشد.
جمعبندی و توضیح کامل دولانار
واژهٔ «دولانار» یک فعل اصیل و ریشهدار در زبان ترکی است که در منابع لغتنامه سنتی فارسی مانند دهخدا و معین به عنوان واژه مستقل فارسی ثبت نشده است. این کلمه از ریشه فعل «دولانماق» مشتق شده و به معنای میچرخد، میگردد و روزگار میگذراند است. ساختار گرامری آن نشاندهندهٔ سوم شخص مفرد در زمان حال استمراری یا آینده در زبان ترکی است.
این کلمه بیشتر در ضربالمثلهای فولکلوریک و محلی مناطق آذریزبان شنیده میشود؛ مانند ضربالمثل معروفی که میگوید روزگار میچرخد و هر چیز در نهایت جایگاه اصلی خود را پیدا میکند. بنابراین کاربرد آن در متون فارسی به عنوان یک وامواژه یا در پازلها و جدولها به عنوان یک چالش کلمات متقاطع ۷ حرفی تعریف میشود.