یعنی چه
مدافعه در لغت به معنی دفع کردن در برابر دیگری، حمایت کردن و ایستادگی در برابر هجوم یا ادعاست. این واژه در متون حقوقی به معنای دفاع از حق و ارائه لایحه دفاعیه نیز به کار میرود. همچنین در متون کهن گاهی به معنی امروز و فردا کردن در ادای دین (مماطله) استفاده شده است.
تلفظ
این واژه به صورت مُدَافَعَه (با ضمه ميم و فتحه فاء) تلفظ میشود و مصدری عربی از باب مفاعله است.
در جدول
در جدولهای متقاطع کلماتی مانند دفاع، پدافند، حمایت و ممانعت به عنوان هممعنی مدافعه شناخته میشوند.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی واژه Defense برای دفاع ساختاری یا نظامی و واژه Advocacy برای مدافعههای اجتماعی، حقوقی و اصولی به کار میرود.
به عربی
این واژه اصالتاً عربی و مصدر باب مفاعله از ریشه (د ف ع) است. در سیاق حقوقی امروز عربی، واژه محاماة نیز به معنای مدافعه و وکالت کاربرد دارد.
به فارسی
برابرهای سره و رایج فارسی برای این واژه شامل پدافند (در امور نظامی)، پشتیبانی، پاسداری و جانبداری است.
نماد چیست
در فرهنگ عامه و نشانهشناسی، مدافعه با نمادهایی چون سپر و زره (برای حفاظت فیزیکی) و ترازوی عدالت یا چکش دادگاه (به نشانه مدافعه مشروع از حق در محاکم) شناخته میشود.
جمعبندی و توضیح کامل مدافعه
واژه «مدافعه» یک اسم مصدر عربی از ریشه «دفع» است که به طور گسترده در زبان فارسی به ویژه در حوزههای حقوقی، ادبی و دینی به کار میرود. معنای اصیل این واژه بر ایستادگی، حمایت و بازداشتن حمله یا ضرر دلالت دارد؛ هرچند در متون تاریخی و کهن فارسی مانند تاریخ بیهقی، گاهی در معنای فرعیِ امروز و فردا کردن در ادای حق (مماطله) نیز دیده شده است.
این کلمه در ساختار زبانی با واژگانی چون دفاع، مدافع و تدافع همخانواده است و در قرآن کریم نیز ریشه فعلی آن (مانند یُدافِعُ در سوره حج) برای بیان حمایت الهی از مؤمنان استفاده شده است. مدافعه در جوامع امروز بیشتر یادآور مفهوم دفاع حقوقی و صیانت از حریم شخصی یا اجتماعی است.