یعنی چه
تمسک به قرآن به معنای چنگ زدن، پناه بردن و الگو قرار دادن قرآن کریم در زندگی است. این مفهوم صرفاً به قرائت ظاهری محدود نمیشود، بلکه به معنای التزام عملی، معیار قرار دادن وحی برای تشخیص حق از باطل و پیادهسازی دستورهای الهی در تمام ابعاد فردی و اجتماعی است تا انسان از گمراهی نجات یابد.
تلفظ
واژه تمسک بر وزن تفعّل خوانده میشود که میم آن دارای تشدید و فتحه است و سین نیز تشدید و ضمه میگیرد.
در جدول
پاسخ دقیق عبارتی در جدول برای این مفهوم «تمسک به قران» است که بدون احتساب همزه، دقیقاً ۱۰ حرف دارد.
به انگلیسی
در متون و ترجمههای انگلیسی، برای رساندن مفهوم تمسک و پایبندی جدی به آیات قرآن از این عبارات اصطلاحی استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای روان و سره فارسی برای این ترکیب اصطلاحی، عباراتی چون «چنگ زدن به قرآن»، «پناه بردن به کتاب خدا» و «دستآویختن به راهنماییهای قرآن» است.
در قرآن
اگرچه خود عبارت ترکیبی «تمسک به قرآن» عیناً در متن مصحف نیامده، اما ریشهها و مفاهیم هممعنی آن به فراوانی یافت میشود؛ مانند آیه ۱۷۰ سوره اعراف (وَالَّذِينَ يُمَسِّكُونَ بِالْكِتَابِ) و آیه ۴۳ سوره زخرف (فَاسْتَمْسِکْ بِالَّذِی أُوحِیَ إِلَیْکَ). همچنین تعبیر «اعتصام به حبلالله» در آیه ۱۰۳ آلعمران طبق تفاسیر و روایاتی چون حدیث ثقلین، دقیقاً به معنای تمسک به قرآن است.
نماد چیست
در فرهنگ، هنر و ادبیات اسلامی، تمسک به قرآن نماد اتصال به حقیقت مطلق، هدایت یافتگی و رستگاری است. تصویر عینی آن در متون دینی «حبلالله» (ریسمانی آویخته میان آسمان و زمین برای نجات انسان از چاه ضلالت) و «عُروَةُ الوُثقیٰ» (دستگیرهای محکم و ناگسستنی) است.
جمعبندی و توضیح کامل تمسک به قران
عبارت «تمسک به قرآن» یکی از کلیدیترین مفاهیم در اخلاق و تفکر اسلامی است که از ریشه عربی «م-س-ک» به معنی محکم گرفتن و چنگ زدن مشتق شده است. این اصطلاح در اصطلاح دینی به معنای پناه بردن به هدایتهای قرآن، الگوبرداری از آیات الهی و پایبندی همهجانبه به تکالیف و آموزههای آن در زندگی روزمره است. تمسک راستین فراتر از تلاوت یا نگهداری فیزیکی قرآن بوده و مستلزم تدبر و عمل است.
در فرهنگ اسلامی و بر اساس روایات متواتر مانند حدیث ثقلین، تمسک به قرآن به همراه عترت، تنها راه مصونیت جامعه و فرد از انحراف و گمراهی قلمداد شده است. این مفهوم در قالب نمادهایی چون «حبلالله» (ریسمان الهی) تجلی مییابد که چنگ زدن به آن، مایه پیوند انسان با آسمان و نجات او از پرتگاههای معنوی است.