یعنی چه
تب نفاسی یک اصطلاح پزشکی-سنتی است و به عفونت یا التهاب دستگاه تناسلی و رحم زن پس از زایمان (دوران نفاس) گفته میشود. این بیماری معمولاً بر اثر ورود میکروب و باکتری به دلیل عدم رعایت بهداشت در زمان زایمان رخ میدهد و با تب شدید، لرز و درد همراه است که امروزه با نام عفونت پس از زایمان شناخته میشود.
تلفظ
این عبارت از دو واژهٔ «تَب» (فارسی) و «نِفاسی» (عربی-فارسی، منسوب به نِفاس با کسرهٔ نون) ترکیب شده است و به صورت «تَبِ نِفاسی» خوانده میشود.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، پاسخ این اصطلاح پزشکی ۷ حرفی خودِ «تب نفاسی» است. همچنین کلماتی مانند «تب زایمان» یا «عفونت نفاسی» نیز به عنوان پاسخهای جایگزین کاربرد دارند.
به انگلیسی
در مراجع پزشکی انگلیسی زبان، برای اشاره به این وضعیت تخصصی از اصطلاحات Puerperal fever یا Postpartum infection استفاده میشود.
به فارسی
معادلهای سره و رایج فارسی این اصطلاح شامل «تب پس از زایمان»، «عفونت زایمانی» و در گویشهای سنتی «تب زچگی» است.
نماد چیست
در ادبیات رسمی نماد تثبیتشدهای ندارد؛ اما در فرهنگ عامه و اساطیر قدیم ایران، تب نفاسی و هذیانهای ناشی از آن را به حضور موجودی افسانهای به نام «آل» یا زائوترسان نسبت میدادند که نماد آسیب به زن زائو و نوزاد بود. امروزه ریشه علمی آن که همان عفونت باکتریایی جفت و رحم است، کاملاً شناخته شده است.
جمعبندی و توضیح کامل تب نفاسی
تب نفاسی یک واژه ترکیبی پزشکی-فقهی است که از بخش فارسی «تب» و بخش عربی «نفاس» (به معنی دوران نقاهت و خونریزی پس از زایمان) تشکیل شده است. این اصطلاح اشاره به نوعی عفونت حاد باکتریایی دارد که در گذشته به دلیل نبود امکانات بهداشتی و ضدعفونی در حین زایمان، جان بسیاری از زنان زائو را به خطر میانداخت.
اگرچه خود این اصطلاح به طور مستقیم در متن قرآن نیامده است، اما ریشه فقهی واژه نفاس کاربرد وسیعی در احکام شریعت اسلام دارد. در طب مدرن، این واژه جای خود را به اصطلاحاتی نظیر «عفونت پس از زایمان» یا «سپسیس نفاسی» داده است و با آنتیبیوتیکها به راحتی درمان و پیشگیری میشود.
در فرهنگ عامیانه و باورهای سنتی ایران زمین، علائم شدید این بیماری از جمله تب، لرز و هذیان را ناشی از موجودی موهوم به نام «آل» میدانستند که به زن تازه زایمانکرده آسیب میزند؛ رویکردی اسطورهای برای تبیین یک بیماری بالینی که امروزه کاملاً ریشهیابی و حل شده است.