یعنی چه
تلاش مذبوحانه به کوششها و تکاپوهایی گفته میشود که شخص یا گروهی از روی درماندگی و ناامیدی کامل انجام میدهند تا از یک بحران یا شکست حتمی فرار کنند؛ تلاشی که معمولاً بینتیجه است و به موفقیت ختم نمیشود.
تلفظ
این ترکیب از دو واژه «تَلاش» (با فتح ت) و «مَذْبوحانِه» (با فتح م، سکون ذ و ضم ب) تشکیل شده است.
در جدول
در جدولهای متقاطع، عبارت «تلاش مذبوحانه» به عنوان راهنما دقیقاً ۱۲ حرف دارد. همچنین ممکن است پاسخ آن عباراتی چون تلاش بیثمر یا تکاپوی نافرجام باشد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای رساندن این مفهوم از اصطلاحاتی استفاده میشود که بار ناامیدی، بیهودگی یا آخرین تیر ترکش را در خود دارند.
به فارسی
معادلها، مترادفها و واژههای هممعنی فارسی آن شامل کوشش بیفایده، تلاش مأیوسانه، بیهوده، عبث، نافرجام و دستوپا زدن برای هیچ است. متضاد آن نیز تلاش ثمربخش و اقدام کارآمد میباشد.
در قرآن
ترکیب «تلاش مذبوحانه» به صورت مستقیم در قرآن وجود ندارد. اما ریشه عربی بخش دوم آن یعنی «ذ-ب-ح» به معنی سر بریدن، در آیاتی مانند آیه ۴۹ سوره بقره به صورت فعل به کار رفته است. همچنین مفهوم تلاشهای بینتیجه و حسرتبار کافران در آخرت در برخی آیات به چشم میخورد.
نماد چیست
این عبارت یک استعاره و تصویر ذهنی از حیوانی است که سر بریده شده (مذبوح) و در آخرین دقایق حیات، حرکات شدید و تکانهای سختی از خود نشان میدهد. این دستوپا زدن هیچ سودی برای زنده ماندن او ندارد و صرفاً از روی جان کندن است؛ به همین دلیل تکاپوهای شدید اما بیفایده انسانها به آن تشبیه میشود.
جمعبندی و توضیح کامل تلاش مذبوحانه
عبارت «تلاش مذبوحانه» یکی از ترکیبات کنایی و استعاری پُرکاربرد در زبان فارسی است که ریشه در تصویرسازیهای واقعگرایانه دارد. واژه تلاش ریشهای ترکی به معنای سعی و کوشش دارد و مذبوحانه از ریشه عربی ذبح (سر بریدن) به همراه پسوند قیدساز فارسی ساخته شده است. این اصطلاح در ادبیات سیاسی، اجتماعی و روزمره برای توصیف اقدامات شدید اما بیحاصلی به کار میرود که فرد یا گروهی در آستانه شکست حتمی انجام میدهند.
تصویر ذهنی این واژه، دستوپا زدن حیوان بسمل شده است که تکانهای او تغییری در سرنوشتش ایجاد نمیکند. بنابراین، وقتی از تلاش مذبوحانه یک شخص یا جریان سخن گفته میشود، هدف اشاره به تکاپوهای مأیوسانهای است که از روی درماندگی مفرط انجام میگیرند و پیشاپیش محکوم به فنا و بینتیجه بودن هستند.