یعنی چه
واژه شاربان در اصل حالت تثنیه (دوگانه) واژه عربی شارب است و به دو طرف سبیل یا دو بروت اشاره دارد. همچنین در اصطلاحات نظامی قدیم، به دو تکه آهن بیرونزده و دراز که در زیر دسته یا قبضه شمشیر برای محافظت از دست قرار میگرفت، شاربان میگفتند.
تلفظ
تلفظ صحیح این واژه به صورت شُربان نیست، بلکه با کسر حرف ر به صورت [شارِبْبان] تلفظ میشود که از ریشه عربی ش ر ب گرفته شده است.
در جدول
در جدولهای متقاطع، پاسخ این کلمه دقیقاً ۶ حرف دارد و معمولاً با راهنمای «دو طرف سبیل» یا «دو طرف قبضه شمشیر» از طراحان پرسیده میشود.
به انگلیسی
با توجه به دو معنای متمایز این واژه، در حالت اندامشناسی معادل موی لب بالا و در حالت ابزار جنگی معادل گارد و محافظ شمشیر است.
به فارسی
معادلهای دقیق فارسی این واژه کلماتی مانند سبیلان، دو بروت، و در معنای نظامی آن، دستهگیره یا محافظ قبضه شمشیر هستند.
در قرآن
خود کلمه شاربان در متن قرآن کریم وجود ندارد؛ اما همخانوادههای آن از ریشه (ش ر ب) مانند شَارِبُونَ (نوشندگان) و شَرَاب در آیات مختلف به کار رفتهاند.
نماد چیست
در ادبیات کلاسیک، داشتن شاربان یا سبیل پرپشت نمادی از مردانگی، وقار و سن بلوغ در میان مردان بوده و در بخش نظامی نیز نماد حفاظت و استحکام شمشیر به شمار میرفته است.
جمعبندی و توضیح کامل شاربان
واژه شاربان یک کلمه وامگرفته شده از زبان عربی (تثنیه شارب) در فارسی مکتوب و کهن است که دو معنای کاملاً متمایز دارد؛ در معنای اول به دو طرف موی بالای لب یا همان سبیل اشاره دارد و در معنای دوم، به بخش آهنی زیر قبضه شمشیر گفته میشود که از دست مبارز محافظت میکند.
نکته مهمی که کاربران باید به آن توجه کنند، عدم اشتباه این واژه با کلمه ساربان (نگهبان شتر) یا شارابان (نوعی کالسکه قدیمی فرانسوی) است. این کلمه امروزه در فارسی معیار کاربرد روزمره ندارد و بیشتر در متون قدیمی و جدول کلمات متقاطع دیده میشود.