یعنی چه
این واژه به ویژگی یا رفتار فردی اطلاق میشود که نسبت به قوانین، اصول اخلاقی، وظایف و عواقب رفتارهای خود بیخیال است و با بیپروایی و ولنگاری عمل میکند.
متضاد
واژههایی که مفهوم پایبندی به اصول، نظم و عقلانیت را در تضاد با بیقیدی نشان میدهند.
ریشه
این واژه در اصل یک جملهٔ فعلیه عربی از ترکیب حرف نفی «لا» و فعل مضارع متکلم وحده «أُبَالِي» (از مصدر مُبَالَاة و ریشه ب ل ي) است. در زبان فارسی از حالت فعلی خارج شده و به عنوان یک صفت جامد برای افراد بیمسئولیت به کار میرود.
تلفظ
در زبان فارسی عامیانه و شعر گاهی به صورت تخفیفیافته و بدون «ی» پایانی یعنی «لاابال» تلفظ و نگاشته میشود، هرچند شکل کامل و مشهورتر آن «لاابالی» است.
در جدول
در پاسخ به پرسشهای جدول کلمات متقاطع با عنوان «بیقید و بند» یا «بیبندوبار»، کلمه ۶ حرفی «لاابال» یا ۷ حرفی «لاابالی» مد نظر قرار میگیرد.
به انگلیسی
معادلهای انگلیسی که ابعاد مختلف بیمسئولیتی، سهلانگاری و بیتفاوتی نسبت به پیامدها را میرسانند.
به فارسی
برگردانها و جایگزینهای اصیل فارسی برای این واژه شامل عباراتی چون بیبندوبار، ولنگار، بیخیال و بیپروا است.
نماد چیست
این کلمه نماد اسطورهای خاصی ندارد؛ اما در بار معنایی ادبیات فارسی دو وجه دارد: در ادبیات عامه و اخلاق اجتماعی نماد بیمسئولیتی، تنپروری و بیاخلاقی است، در حالی که در ادبیات عرفانی و کلاسیک (مانند اشعار سعدی) گاهی در معنای مثبت یعنی رهایی از بند مادیات، بیباکی و تر نداشتن از ملامت خلق به کار رفته است.
جمعبندی و توضیح کامل لاابال
واژه «لاابال» یا «لاابالی» در اصل یک ساختار فعلی عربی به معنای «اهمیت نمیدهم» است که با ورود به زبان فارسی، تغییر ماهیت داده و به عنوان صفت برای توصیف افراد بیقید، بیبندوبار و سهلانگار به کار میرود. این اصطلاح رفتار کسانی را توصیف میکند که نسبت به عواقب کارهای خود، شرع، قانون یا هنجارهای اجتماعی بیتفاوت هستند و بدون مبالات و احتیاط عمل میکنند.
در فرهنگهای لغت معتبری چون دهخدا و عمید، این واژه با بار معنایی منفی و به معنای ولنگاری ذکر شده است؛ با این حال، در پهنه شعر کلاسیک فارسی گاه به معنای رهایی عارفانه از قید و بندهای ظاهری دنیا و ملامتکِشی نیز جلوه کرده است. در مجموع، امروزه کاربرد اصلی آن در زبان فارسی اشاره به بیمسئولیتی و لاقیدی در شئون مختلف زندگی دارد.