یعنی چه
این کلمه یک ترکیب عربی (بِـ + الرَّحْمَة) است که در زبان فارسی کاربرد مذهبی و دعایی دارد. در لغت به معنی انجام کاری از روی مهربانی، رقت قلب و عاطفه است و در اصطلاح عامه، بیشتر در قالب دعا برای طلب مغفرت و آمرزش الهی برای درگذشتگان استفاده میشود.
تلفظ
تلفظ این واژه در اصل عربی «بِالرَّحْمَةِ» است که در آن الف و لام ادغام شده و راء مشدد خوانده میشود. در فارسی معمولاً به صورت «بِرْرَحْمِه» یا «بِالرَّحْمِه» تلفظ میگردد.
در جدول
در جدولهای کلمات متقاطع، اگر طراح به عبارت عربی «با مهربانی» یا «با بخشایش خدا» اشاره کند و کلمهای ۷ حرفی بخواهد، پاسخ دقیق آن «بالرحمه» است.
به انگلیسی
در کاربردهای دعایی برای اشخاص درگذشته، معادل مفهوم آن عبارت May God have mercy on him/her است.
به عربی
این واژه اصالتاً عربی است و ترکیب حرف جر «بـ» و اسم دارای ال تعریف «الرحمة» میباشد.
به ترکی
در زبان ترکی استانبولی برای بیان مفهوم همراه با رحمت و مهربانی از این واژهها استفاده میشود.
به فارسی
برگردان دقیق و اصیل این ترکیب عربی به زبان فارسی، عباراتی مانند «از روی مهربانی»، «خداامرزانه» یا «با بخشایش» است که حس شفقت و دلسوزی را منتقل میکند.
در قرآن
خود واژه «رحمت» از پرکاربردترین کلمات قرآن است. ترکیب نزدیک به این عبارت در آیه ۲۴ سوره اسراء درباره رفتار با پدر و مادر آمده است: «وَاخْفِضْ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّlabel مَنَ الرَّحْمَةِ...» (و بال تواضع را از روی مهربانی و رحمت برای آن دو فرود آور). همچنین عبارت «بالرحمه» در احادیث مذهبی مانند «نَظَرَ اللهُ إلَیهِ بِالرَّحْمَةِ» (خداوند با نظر رحمت به او بنگرد) فراوان دیده میشود.
نماد چیست
این واژه نماد فیزیکی یا اساطیری خاصی ندارد، اما در فرهنگ اسلامی و معنای عام، نماد و مظهر مغفرت، آمرزش گناهان، باران (به عنوان رحمت الهی) و شفقت بیپایان خداوند بر بندگان است.
جمعبندی و توضیح کامل بالرحمه
واژه «بالرحمه» یک ترکیب عربی وامگرفتهشده در زبان فارسی است که از حرف جر «بـ» (به معنی با/به وسیله) و «الرحمه» (به معنی رحمت و مهربانی) تشکیل شده است. این عبارت در زبان فارسی بیشتر در ادبیات مذهبی و متون دعایی کاربرد دارد و معنای آن اقدام یا نگاهی است که از روی شفقت، رقت قلب و دلسوزی انجام گیرد.
در فرهنگ عامه و اصطلاحات روزمره، این کلمه اغلب در مناسک عبادی یا هنگام یاد کردن از درگذشتگان به نیت طلب مغفرت و آمرزش الهی استفاده میشود؛ به این معنی که از خداوند خواسته میشود با فضل و رحمت خود با فرد متوفی رفتار کند.
از نظر ساختاری، ریشه این واژه «ر-ح-م» است که مفاهیمی چون رحمان، رحیم و ترحم را میسازد. این کلمه در جدولهای کلمات متقاطع به عنوان یک واژه ۷ حرفی با فراوانی بالا شناخته میشود که معادلهای فارسی دقیق آن مهربانانه و رحیمانه است.