یعنی چه
«داوخواه شدن» در فارسی معیار امروز به معنای داوطلب شدن است؛ یعنی فرد بدون هیچگونه اجبار و صِرفاً بر اساس اراده و تمایل باطنی خود، مسئولیت یا انجام کاری را بر عهده بگیرد یا برای رقابت و پیشقدم شدن در یک امر اعلام آمادگی کند.
تلفظ
این ترکیب فعلی از واژهٔ «داو» (با واو ساکن) و «خواه» (از ریشهٔ خواستن) به همراه فعل کمکی «شدن» تشکیل شده است.
در جدول
این کلمه در جدولهای متقاطع به عنوان پاسخ هدایتکننده برای مفاهیمی چون «اعلام آمادگی اختیاری» یا «کاندیدا شدن» کاربرد دارد و دقیقاً ده حرف دارد.
به انگلیسی
در زبان انگلیسی برای بیان مفهوم داوخواه شدن در کارهای بشردوستانه و اختیاری از فعل volunteer و برای بخشهای رقابتی و نامزدی از عبارتهای مربوط به کاندیداتوری استفاده میشود.
به عربی
در زبان عربی، واژهٔ تطوع به معنای پذیرش داوطلبانه کار خیر و ترشح به معنای گام برداشتن برای نامزدی در یک موقعیت است.
به فارسی
معادلهای اصیل و رایج این واژه در زبان فارسی امروزی شامل داوطلب شدن، پیشقدم شدن، راغب بودن و در برخی بافتهای خاص نامزد یا کاندیدا شدن است. متضاد آن نیز مجبور شدن یا اکراه داشتن است.
نماد چیست
این واژه در فرهنگ سنتی نماد گیاهی یا حیوانی مستقلی ندارد، اما از نظر اصطلاحی و معنایی بار ارزشی مثبتی دارد و نماد انسانهای خیرخواه، با اراده و پیشرو در کارهای نیک اجتماعی است.
جمعبندی و توضیح کامل داوخواه شدن
واژهٔ «داوخواه شدن» ترکیبی کهن و اصیل در زبان فارسی است که از ریشهٔ «داو» (به معنی نوبت، بازی یا ادعای پیشیگرفتن) و «خواه» (از مصدر خواستن) ساخته شده است. این واژه در گذر زمان جای خود را به اصطلاح رایجترِ «داوطلب شدن» داده است، اما همچنان بار معنایی عمیقی از آزادی اراده و انتخاب را دوش میکشد.
زمانی که فردی داوخواه میشود، یعنی بدون وجود فاکتورهای اجبارکننده بیرونی و صرفاً بر اساس تمایل درونی، قدم در مسیر اجرای یک کار، مسابقه یا مسئولیت اجتماعی میگذارد. این مفهوم در ساختار واژگانی زبانهای دیگر مانند انگلیسی با اصطلاحاتی نظیر تمایل به کارهای عامالمنفعه گره خورده است.