یعنی چه
این عبارت ترکیبی در اصطلاحات و لغتنامههای کهن فارسی به معنای آلت یا ابزار آتشافروزی، کرزهٔ آتشافروز و دَمِه (وسیلهای برای دمیدن در آتش جهت شعلهور ساختن آن) به کار رفته است.
تلفظ
تلفظ این ترکیب به صورت «جُرّهٔ مُثَقَّبَه» یا «جَرّهٔ مُثَقَّبَه» در متون قدیمی ثبت شده است.
در جدول
در مسابقات شرح در متن و جداول کلمات متقاطع، پاسخ این مدخل خودِ عبارت «جره ٔ مثقبه» است که دقیقاً از ۹ حرف (با احتساب فواصل یا همزه بر اساس طراح جدول) تشکیل میشود.
به انگلیسی
معادلهای انگلیسی این واژه بر اساس کارکرد ابزاری آن در زمینه افروختن آتش انتخاب شدهاند.
به عربی
در زبان عربی با توجه به ریشه کلمه، از واژههایی که به دمیدن و اشتعال کمک میکنند به عنوان معادل استفاده میشود.
به فارسی
برگردان و برابرهای اصیل فارسی این واژه شامل کلماتی چون دمه، آتشفروز و کرزه است که همگی به ابزارهای قدیمی مهار و افروختن نار اشاره دارند.
نماد چیست
این عبارت به عنوان یک واژه فنی و ابزاری کهن، نمادگری گستردهای در شعر سنتی ندارد اما اصطلاحاً میتواند نشاندهنده وسیلهای برای گرمابخشی، از بین بردن خمودگی یا دمیدن جان تازه در آتش باشد.
جمعبندی و توضیح کامل جره ٔ مثقبه
عبارت «جره ٔ مثقبه» یک اصطلاح بسیار کهن، نایاب و تخصصی در زبان فارسی است که در واژهنامههای قدیمی نظیر دهخدا به عنوان ابزاری برای آتشافروزی و دمیدن در آتش (دمه یا کرزه) معنا شده است. ریشه بخش دوم آن یعنی مثقبه از واژه عربی ثقب میآید که در این ترکیب خاص معنای تسعیر و شعلهور ساختن آتش را میدهد.
بررسی منابع نشان میدهد که این ترکیب امروزه کاربرد گفتاری یا نوشتاری متداول ندارد و بیشتر به عنوان یک واژه غریب لغوی در طراحی جداول کلمات متقاطع یا متون بسیار کهن ابزارشناسی مورد استفاده قرار میگیرد. شمارش دقیق حروف آن نیز نشاندهنده یک عبارت ۹ حرفی است که مفاهیمی چون منفاخ و آتشافروز را در خود جای داده است.